Buğdayda F2Generasyonunda Anter Kültürü Tekniği Kullanılarak Saf Hatların Elde Edilmesi

Abstract

Bu çalışma 2013-2014 yıllarında Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü'nde yürütülmüştür,Çalışmanın amacı, klasik buğday ıslah programlarının anter kültürü tekniği ile kombine edilmesi böylece ıslahsürecinin kısaltılması klasik ıslah metodlarına göre daha kısa sürede çok miktarda %100 saf hat elde edilmesive dolayısıyla yeni çeşitlerin geliştirilmesinde zaman tasarrufu sağlanarak maliyetin düşürülmesidir.Araştırmada 61adet ekmeklik buğday F2melezi kullanılmıştır, F2melezlerinin tohumlarının vernalizasyonihtiyacı karşılandıktan sonra 2014 yılı ağustos ayında seraya ekilmiştir. Ekim ayında başaklar alınmayabaşlanmıştır, Erken-orta tek çekirdekli dönemde alınan başaklar naylon poşetler ile sarılmış ve 4°C' de 1215 gün süresince bekletilmiştir. Başaklar steril edildikten sonra MN6 besin ortamına her petri kabına 50-100arasında anter ekimi yapılmıştır. Anterlerin bulunduğu petri kapları 28°C de ve karanlık koşullardainkubatörlere bırakılmıştır. İnkubatörde 28. günden sonra oluşan kalluslar steril kabin içine alınarak doğrudan190 II katı rejenerasyon ortamı üzerine aktarılmıştır. Kallusların aktarıldığı petri kapları 25°C de 16 saat ışık(50 µmol s-1m-2) ve 8 saat karanlık koşullarda iklim odalarında bitkiler rejenere oluncaya kadar bekletilmiştir.Bu ortamda gelişen bitkiler 1-1.5 cm olunca 190 II kök besi ortamını içeren test tüplerine aktarılmıştır. Çalışmasonucunda F2bitkilerinden 107,984 anter ekimi yapılmış, 22,979 kallus oluşmuş, 1160 bitki elde edilmiştir.Çalışmanın devamında, elde edilen bitkiler vernalize edilmek üzere 4°C'de soğuk iklim odasına aktarılmayabaşlanmıştır. Vernalize edilen bitkiler saksılara aktarılarak 15°C'de 16 saat ışık/8 saat karanlık ortamda 2hafta süreyle iklim dolaplarında bekletilecektir. Elde edilen bitkilerin ploidi düzeylerine bakılarak spontandiploid olanlar iklim dolaplarına ve seralara aktarılacaktır. Haploid bitkilere ise colchisin uygulanarakkromozom katlaması yapılacaktır. Tohum elde edilen saf hatlardan daha sonra tohum çoğaltımı yapılacaktır.

This study was conducted at theTransitional Zone Agricultural Research Institute in the years 20132014.The purpose of the study was providing the combination conventional breeding in tegration with antherculture techniques, so obtaining more than %100 pureline in a short time according to conventional breedingmethods, saving time andreducing cost for development of new varieties. In this research, 61 genotypes ofF2hybrid bread wheat were used. F2hybrid seeds were sown in greenhouse in August 2014, aftervernalization requirement was satisfied. Grain ears were taken at October, 2014. Ears which were taken atearly-midsingle-coreperiod, were wrapped in plastic bags at 4°C and kept during the 12-15 days.After earswere made sterile, anther cultivation was made 50-100 units per each petri dish, in the MN6 nutrientmedia.Petri dishes which were containing the anthers were left in the incubator at dark conditionsand 28°C.Callus which were formed after 28 days in the incubator, was transferred directly into a sterile cabine andinserted in 190 II solid regeneration medium. The petri dishes which callus's were transfered into, were keptat 25°C for 16 hours light (50 µmol s-1m-2) and 8 h dark conditions at the climate chamber until theyregenerated. Growing plants In the semedia were transferred to the190 II medium containing stem test tubewhen they were done 1-1.5 cm. As a result, 129.744 anther was planted from F2hybrids, 14,836 callus wereformed and 1104 plants were obtained. At the continuation of work, the obtained plants began to betransferred into the cold climate chamber at 4°C for the vernalisation. Vernal plants were transferred intopots at 15°C for 16 h light / 8 hours of darkness for waiting two weeks in the climate cabinet. Ploidy level ofplants were determinated and the spontaneous diploid ones will be transferred to the greenhouse and climatecabinets. Colchicine will be applied to the haploid plants for chromosome doubling. Then, the obtained seedsfrom the pure lines will be used for the seed multiplication.