Yeni süper annelik rolünün medyadaki yansımaları : Facebook'ta süper annelik

Abstract

ÖZETToplumda sosyal ve kültürel bir biçimde inşa edilen annelik biyolojik, öznel deneyimin ötesinde bir olgudur. Tarihsel bağlamda değişen sosyolojik koşullara göre yeni anlamlar kazanan annelik; medya, din, iktidar gibi kavramların yoğurduğu öğretilerle kuşaktan kuşağa aktarılmaktadır. Böylece kadınlığın etken bir rolü olan annelik, üstünde oluşturulan baskı ve sınırlamalarla tahakküm altına alınmış ve edilgen bir role büründürülerek kamusallaştırılmıştır. Küreselleşme ve modernleşme ile birlikte kadının iş hayatına katılım oranında büyük bir artış gözlemlense de cinsiyete dayalı iş bölümünün varlığı özellikle anne olan kadınları, kamusal alandaki görünürlükleri açısından zorlamaya devam etmektedir. Günümüzde iş, ev, eş, çocuk arasında düzeni ve dengeyi başarıyla sağlaması beklenen kadın, üzerinde yaratılan baskı sonucu yetersizlik hissine kapılabilmekte, ‘’süper anne sendromu’’ yaşayabilmektedir. Geleneksel medyanın da dizi, reklam gibi araçlar vasıtasıyla olumlayarak sunduğu ‘’süper anne’’ imajı var olan toplumsal algıyı pekiştirmekte, annenin var olan sorumluluk alanını daha da genişletmektedir. Söylem analizi yöntemi ile gerçekleştirilen bu çalışma, geleneksel medyaya alternatif olan sosyal medyanın toplumdaki hâkim annelik anlayışını nasıl yansıttığı üzerinde durmaktadır. Çalışmada Facebook’taki kullanıcı annelerin, annelikle ilgili kendi söylemleri ele alınmış, toplumsal cinsiyet bağlamında analiz edilmeye çalışılmıştır.ABCSTRACTSocially and culturally constructed maternity in society is a phenomenon beyond biological, subjective experience. Motherhood which gains new meanings according to changing sociological conditions in historical context is transferred from generation to generation with the help of the deciplines of concepts such as media, religion and power. Thus, maternity, which is an active role of femininity, is under pressure and limitations and it is nationalised by being converted into a passive element. Although it was observed that the participation of women in business increased to a large extent with globalisation and modernisation, the existence of a gender-based division of labor continues to push women especially the mother in terms of their visibility in the public sphere. Nowadays, women who are expected to successfully achieve order and balance between work, home, spouse and child, may have the feeling of inadequacy and suffer from ‘Super Mother Syndrome’. The image of ‘Super Mother’ which is also supported by traditional media affirmingly via instruments such as series and commercials, reinforces existing social perception and further expands mothers’ area of responsibility. This study, which is practised by discourse analysis method, focuses on how social media, an alternative to traditional media, reflects dominant maternity perception in society. In the study, the mother users of Facebook and their own discourses on maternity are discussed and analysed in the context of gender.