Türkiye Türkçe'sinde gerçekleşmemiş olanak kipi (Konyunktif, Subjonktif)*

Abstract

Kiplik (modalite), anlatım içeriğinin gerçekle bağıntısını, konuşanın anlatım içeriği üzerine tutumunu yansıtan ve dünya dillerinde kiplik sözcüğü (modal sözcük), yaraç (partikel), söz dizimsel yapı, ton (intonasyon), sözcük sırası, kip (mod) gibi çeşitli dil araçlarıyla iletilen anlamsal (kavramsal) bir ulamdır. Kip, kiplik anlamlarının şekil bilimsel (dil bilgisel) yöntemle ifade edilmesidir. Gerçekleş(tiril)memiş olanak kipi ise eylemin gerçekleşmesi gerekli, mümkün veya muhtemel iken aslında gerçekleşmediğini, yani anlatım içeriğinin gerçeğe denk düşmediğini bildiren bir kiptir. Türkiye Türkçesinde gerçekleşmemiş olanak kipi şekilleri, -(E/İ)r idi (olumsuzu -mEz idi) ve -(y)EcEk idi’dir. İşte bu makalede söz konusu şekiller ele alınmakta ve incelenmektedir.