An analysis of the copenhagen political criteria from the perspective of “being a European State”

Abstract

Bu çalışma, Kopenhag politik kriterleri ile Avrupalı devlet olma kavramı arasındaki ilişkinin incelenmesini amaçlamaktadır. Soğuk Savaş Dönemi'nin sona ermesi, Avrupalı akademik çevrelerde Avrupa ve Avrupalı terimlerinin içeriğine ilişkin tartışmaların yoğunlaşmasına yolaçmıştır. Bu gelişmenin bir sonucu olarak, farklı tercihlere dayanan bir çok tanım yapılmıştır. Bu çalışmada, Avrupa terimi, genel düzeyde, belli bir bölgede ortaya çıkmış olan ulus devletler toplumu olarak tanımlanmaktadır. Özel düzeyde ise, Soğuk Savaş Sonrası Dönem'de kazandığı özellikler sayesinde, bu toplumu en iyi temsil ettiğine inanılan Avrupa Birliği (AB) olarak tanımlanmaktadır. Bu tanımlar ışığında, çalışmada kullanılan Avrupalı devlet olma kavramı, hem Avrupa ulus devletler toplumu'na katılma, hem de AB'ye tam üyelik manasına gelmektedir. Kopenhag politik kriterleri'nde belirtilen değerlerin varlığının, hem Avrupa ulus devletler toplumu'nun hem de AB'nin en önemli ayırtedici özelliklerinden birisi olduğu görülmektedir. Özellikle Soğuk Savaş Sonrası Dönem'de, her iki düzeyde bu değerlere verilen önemde büyük bir artış olduğu gözlenmektedir. Bunun sonucu olarak, Kopenhag kriterleri'nde belirtilen demokrasi, hukuk devleti, insan hakları ve azınlık haklarına saygı gibi politik değerlerin her iki anlamda Avrupalı devlet olmanın ön şartı olduğu ortaya çıkmaktadır. Bu bulgulardan hareketle, Avrupalı devlet olmayı uzun yıllardan beri değişmez bir hedef olarak benimsemiş olan Türkiye açısından bazı çıkarımlarda bulunulmaktadır.