Personel seçiminde mülakat süreci ve bir araştırma

Abstract

Tezimizin konusu olan mülakatlar , personel seçim sürecinin önemli bir aşamasıdır. Karşılıklı iletişimi esas alan mülakatlar adayı doğru tanımlayabilmek, gelecekteki iş performansına yönelik olarak tahminlerde bulunabilmek için kullanılan en yaygın değerleme yöntemlerinden biridir. Mülakatlarla adaylar hakkında diğer seçim yöntemleriyle elde edilemeyecek bilgilere ulaşmak mümkündür. Kullanılan mülakat türüne göre (birebir, grup, stres, v.b.) adayın eğitim, deneyim, yetenek, v.b. özelliklerinin yanısıra kişilik özellikleri hakkında da bilgi edinmek mümkündür. Bu çalışmada öncelikle personel seçim süreci incelenmiş, daha sonra da bir personel seçim yöntemi olan mülakatların uygulanış biçimleri ve kimler tarafından uygulandığı üzerinde durulmuştur. İlk bölümde işletmelerde personel ihtiyacının ortaya çıkmasından, personelin işe kabul edilmesine kadar süren seçim süreci ayrıntılı olarak incelenmiştir. Personel seçim sistemi incelendikten sonra mülakat kavramının seçim sistemi içindeki yerinden yola çıkılmış işletmelerde mülakatın uygulama alanlarına, kullanılan mülakat tekniklerine ve türlerine değinilmiştir. Mülakat süreci sistematik olarak ele alınmış, mülakat için gerekli ön hazırlıkların yapılmasından, sürecin uygulanmasına ve mülakatın sonuçlandırılmasına kadar geçirilen aşamalara yer verilmiştir. Tezin araştırma bölümünde, mülakatı uygulayan kişiye (görev, yaş, eğitim) ve işletmeye (işletmedeki çalışan sayısı, insan kaynakları departmanı olup olmaması) ait bazı değişkenler ele alınarak, bu değişkenlerin mülakat uygulama biçimlerine olan etkisi incelenmeye çalışılmıştır. Bu doğrultuda yapılan analiz sonuçlarına göre kişiye ya da işletmeye ait bazı değişkenlerle mülakat uygulanmasına ilişkin tutumların ilişkisi tespit edilmiştir. Konuyla ilgili daha önce yapılmış araştırmalarla kendi araştırmamızın sonuçlarını karşılaştırdığımızda mülakatların şu anda çok daha modern bir anlayışla uygulandığı söylenebilir. Buna sebep olarak da günümüz koşullarında işletmelerin verimliliğini ve rekabet gücünü arttıran en önemli girdinin istihdam ettiği insangücü olması gösterilebilir. Başka bir ifadeyle doğru kişilerin işe alınması işletme faaliyetlerinin başarıyla yürütülmesinde çok önemli bir etkendir. Bu yüzden seçim süreci ve bunun büyük bir bölümünü oluşturan mülakatlara günümüzde çok daha fazla önem verilmektedir. Interviews, subject matter of our thesis, constitute a critical stage in the personnel selection process. Based on mutual communication, interview is one of the most widespread assessment methods in order to rightly define the candidate, to make forecasts as regards to her/ his future job performances. It is possible with interviews to reach information about the candidate, information that can not be fully obtained by other selection methods. Depending on the interview type used, it is possible to obtain information on the candidate's character in addition to his/ her educational, experience, and talent etc. qualities. In this study, personnel selection process is studied first, and then, implementation styles of the interviews as a personnel selection method are examined and it is questioned by whom these interviews are conducted. In the first section, selection process starting from the appearance of the need for employee in business to the recruitment of the employee is examined in detail. After the study of the personnel selection system, application areas of the interviews in businesses, interview techniques used and types of interview are mentioned, starting from the place of the concept interview in the selection system. Interview process is handled systematically and the stages from the implementation of the process to the conclusion of the interview are mentioned. In the research part of the interview, several variables as to the interviewer (position, age, education) and to the business (number of staff, existence of the human resources department) are considered and the effects of these variables on the interview are questioned. According to the analyses done in this respect, the correlation between several variables as to the person and business and attitudes taken on during the interview process is observed.