Uluslararası ticarette ihracatçı-ithalatçı ve bankalar açısından akreditif ödeme şekline göre doküman (vesaik) kontrol esasları

Abstract

GİRİŞ Bankalarda genellikle 'akreditif vesaiki' veya 'tahsil vesaiki' olarak sözü edilen, mala, malın taşınmasına ve hizmetlere ilişkin belgeler dış ticaretin vazgeçilmez unsurlarıdır. Alıcı ile satıcı arasında yapılan sözleşme, protokol ve sipariş anlaşmaları mal ve hizmet alım-satımında hangi vesaikin (belgelerin) kullanılacağını şarta bağlar. Bu belgelerin alıcının isteği doğrultusunda saptandığı tabidir. Böylece bankalara verilen, gerek akreditife ilişkin gerekse tahsile gönderilecek belgelerin neler olacağı iki taraf arasında belirlendikten sonra belgelerin hazırlanmasına ve daha sonra da bankalara ibrazına geçilir. Bu belgelerin türleri, ne işe yaradıkları, hazırlanırken nelere dikkat edilmesi gerektiği, incelenirken kontrol edilecek noktaların bilinmesi firmaların yanı sıra banka elemanlarının da bilmek zorunda oldukları şeylerdir. Çünkü dış ticarette bankalar malla değil, mala ait belgelerle ilgilenir ve belgelerden sorumludurlar. Gerektiği biçimde incelenmeyen bir belge rezerv koyma olayına yol açabileceğinden bankalar ve müşterileri arasında çıkacak bir sürtüşme, parasal sorumluluk ve hatta dava konusu olabilir. Bu bakımdan belgelerin ve özelliklerinin çok iyi tanınmasına büyük önem verilmelidir.