Publication: Serdivan çevresinde nüfus ve yerleşme
Abstract
Marmara Bölgesi, Kocaeli Yarımadası, Sakarya ilinin batısında yer alan Serdivan ilçesi, mübadele döneminde Bulgaristan ve Yunanistan’dan gelenlerin yerleştirilmesi ile (göç olarak) kurulan bir yerleşmedir. Serdivan çevresinde ilk yerleşmelerin kuruluşu 17. yüzyıla dayanmaktadır. Dolayısı ile Serdivan’ın kuruluşu mübadele döneminden daha eski bir tarihe denk gelmektedir. Kuruluşu bir Rum yerleşkesi (Petrades) olup, mübadele vasıtasıyla gelenlerin bu yöreye yerleştirilmesi ile Türk yerleşkesine evrilen Serdivan, günümüzde ağırlıklı olarak Karadeniz Bölgesi’nden aldığı iç göçle nüfuslanmıştır. Zamanla 14 mahalleye ulaşan ve 2008 yılından itibaren Adapazarı’ndan bağlanan 10 orman köyünün katılımı ile şu anda 24 mahalleye sahip olan Serdivan’ın yerleşim alanı genişlemiştir. 1999 depreminden sonra, Serdivan’ın bulunduğu sahanın zemininin sağlam olduğunun tespit edilmesi ile nüfus çekmeye başlayan Serdivan, günümüzde Sakarya ili genelinde en fazla nüfus artışına sahip ilçe olma niteliği kazanmıştır. Geçmişten günümüze kadar tarımsal fonksiyonlara sahip olan ilçe, şehirleşme ile beraberinde artan yoğun nüfusun yerleşme ihtiyacını karşılama maksadıyla verimli tarım arazilerini iskâna açmaktadır. İlçenin Adapazarı istikametinde (doğu) yer alan sahasının yerleşim açısından doluluk oranı fazladır. Bölgeye yeni eklenen 10 orman köyü (mahalle) ile beraber Serdivan’da yeni alanlar iskâna açılarak ilçe yerleşimi batı yönüne (Kocaeli-İstanbul) doğru gelişim göstermektedir. 1992 yılında Sakarya Üniversitesi’nin kurulması ile nüfuslanmaya başlayan Serdivan’ın nüfusunun artış göstermesinde etkili olan diğer faktörler; küçük sanayi tesislerinin varlığı, ii Adapazarı’ndaki fabrikalara yakın konumda bulunması, Sapanca Gölü’nün kuzeyinde ve kıyısında yer alması, D-100 karayolunun Serdivan’dan geçiyor olması dolayısı ile şehirlerarası geçiş güzergâhında yer alması, çalışma sahasının nüfus çekici diğer özellikleri arasındadır. Önemli coğrafi konuma ve nitelikli potansiyel alanlara sahip olan Serdivan çevresi için nüfus ve yerleşim alanı bakımından öncesinde bir çalışmanın yapılmamış olması bu çalışmanın oluşturulmasına zemin hazırlamıştır. Serdivan’ın nüfus ve yerleşme coğrafyası açısından incelenmesi ve ilçenin potansiyel doğal ve beşeri varlığının ortaya konulması bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Araştırmaya; literatür taraması ile doküman analizi yapılarak başlanmış, nitel ve nicel veri yöntemleri kullanılmıştır. Birincil veri kaynaklarından yararlanmak amacıyla saha çalışması yapılmıştır. Saha çalışması esnasında yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak veri toplanmış, gerekli kurum ve kişilerle mülakat yapılarak bilgiler elde edilmiştir. Bir taraftan doküman analizi, diğer taraftan birincil kaynaklardan elde edilen veriler ile saha çalışması sırasında yapılan gözlem sonuçlarından faydalanılarak coğrafi bakış açısı ile Serdivan ve çevresinde nüfus ve yerleşme araştırılmıştır. fus, Yerleşme, Serdivan
Serdivan province, west to the Marmara Region, Kocaeli peninsula and Sakarya, is a settlement installed with the people migrating from Greece and Bulgaria during exchange period. The first settlements date back to 17. century in Serdivan. That’s why, the settlement of Serdivan goes further back than exchange period. Originally a Greek settlement (Petrades), Serdivan turned into a Turkish settlement with the people coming during interchange period and today is populated mainly with the people from Black Sea Region. Over time, Serdivan reached to 14 neighbourhood and in 2008 with the adding of 10 forest villages it was a part of Adapazarı and today with its 24 neighbourhood the survey of Serdivan expanded. After the earthquake in 1999, the ground beneath Serdivan was found to be solid and sturdy and people started to migrate to Serdivan and now it is the fastest growing part of Adapazarı. Since the beginning, it was a place famous for it agriculture but with the fast growing population there was a need for place to live for its citizens, and most of the lush areas for agriculture was open for settlement. East to Adapazarı, settlement area is bigger than other parts. With the adding of 10 new forest villages, the new settlement areas are added to west of Serdivan, in the direction of Kocaeli and İstanbul. The other factors that are effective in the growing population of Serdivan after the opening of Sakarya University are the existence of industrial areas, the proximity to Adapazarı where there are a lot of big factories, being near iv Lake Sapanca, being at the intersection of intercity roads due to its proximity of D100, the attractiveness of its industrial area for people. Having a good potential and an important geographical location, Serdivan province is an important place but there has never been a research regarding population and settlement so this study fill the gap. The examination of population and settlement of Serdivan and determining of potential natural and anthropic existence of it are the purposes of this study. To start the study, literature review and document analysis was done and qualitative and quantitive data methods were employed. To benefit from the primary data sources, field research was done. During the field research, semi-structured interview form was used and data were collected and necessary institutions and people were surveyed and information was collected. With analysing document and data from primary sources and observations from field research, the population and settlement of Serdivan province was investigated from a geographical perspective. Population, Settlement, Serdivan
Serdivan province, west to the Marmara Region, Kocaeli peninsula and Sakarya, is a settlement installed with the people migrating from Greece and Bulgaria during exchange period. The first settlements date back to 17. century in Serdivan. That’s why, the settlement of Serdivan goes further back than exchange period. Originally a Greek settlement (Petrades), Serdivan turned into a Turkish settlement with the people coming during interchange period and today is populated mainly with the people from Black Sea Region. Over time, Serdivan reached to 14 neighbourhood and in 2008 with the adding of 10 forest villages it was a part of Adapazarı and today with its 24 neighbourhood the survey of Serdivan expanded. After the earthquake in 1999, the ground beneath Serdivan was found to be solid and sturdy and people started to migrate to Serdivan and now it is the fastest growing part of Adapazarı. Since the beginning, it was a place famous for it agriculture but with the fast growing population there was a need for place to live for its citizens, and most of the lush areas for agriculture was open for settlement. East to Adapazarı, settlement area is bigger than other parts. With the adding of 10 new forest villages, the new settlement areas are added to west of Serdivan, in the direction of Kocaeli and İstanbul. The other factors that are effective in the growing population of Serdivan after the opening of Sakarya University are the existence of industrial areas, the proximity to Adapazarı where there are a lot of big factories, being near iv Lake Sapanca, being at the intersection of intercity roads due to its proximity of D100, the attractiveness of its industrial area for people. Having a good potential and an important geographical location, Serdivan province is an important place but there has never been a research regarding population and settlement so this study fill the gap. The examination of population and settlement of Serdivan and determining of potential natural and anthropic existence of it are the purposes of this study. To start the study, literature review and document analysis was done and qualitative and quantitive data methods were employed. To benefit from the primary data sources, field research was done. During the field research, semi-structured interview form was used and data were collected and necessary institutions and people were surveyed and information was collected. With analysing document and data from primary sources and observations from field research, the population and settlement of Serdivan province was investigated from a geographical perspective. Population, Settlement, Serdivan