Performans değerlemesinin ücret yönetimi üzerine etkisi ve önemine yönelik bir araştırma

Abstract

Çalışmamızın amacı performans değerlemesi ile ücret yönetimi arasında bir ilişki olup olmadığını varsa nasıl bir ilişki olduğunu incelemektir. Günümüzde pek çok sektörde performans değerlemesi uygulanmaktadır. Performans değerlemesi işveren için olduğu kadar işgören açısından da önem taşımaktadır. Performans değerlemesinin yararları işgören seçimi, eğitimi, gelişimi, kariyer planlaması, işten ayırma vb. pek çok konu da görülmektedir. Ücret yönetimi ise etkisinin görüldüğü en önemli alandır. Ücret işveren açısından gider işgören açısından gelir olduğu için hassas bir konudur. İşletme ve işgören açısından bu denli önemli olan performans değerlemesi ve ücret üzerine etkileri çalışmamızın temelini oluşturmaktadır. Çalışmamızın ilk bölümünde performans değerlemesinin tanımı, tarihsel gelişimi, amacı, süreci ve kullanım alanları ile ücretin tanımı, önemi, ücret yönetimi ve ücreti belirleyen etmenlere ilişkin hususlar ele alınmıştır. İkinci bölümde ise, performansa dayalı ücret sistemlerinin neler olduğu, nasıl oluşturulduğu ve performansa dayalı ücret sistemlerinin uygulanmasında karşılaşılan güçlüklere yer verilmiştir. Üçüncü bölümde konu ile ilgili bir örnek olay bulunmaktadır. Örnek olay için performans değerlemesinin yoğun olarak kullanıldığı bankacılık sektöründen bir işletme seçilmiştir. Korelasyon analizi yöntemiyle performans değerlemesi ve ücret arasında bir ilişki olup olmadığı incelenmiştir. Dördüncü bölümde araştırmamızın ve çalışmamızın sonucu yer almaktadır. Sonuç olarak, ülkemizde çeşitli sektörlerde uygulanan performans değerlemesinin ücret üzerine etkisi giderek artmaktadır. Performansa dayalı ücret sistemleri için genel görüş hem işletme hem de işgören açısından olumlu olduğu ve performans arttırıcı bir etken olduğu yönündedir. Sistemin kısa zamanda mükemmel işlemesini beklemek yanlış olacaktır. Zamanla işletme ve işgörenler tarafından daha iyi anlaşılıp karşılaşılan sorunlara çözümler bulunabilecektir. Today performance evaluation is exercised in may business sectors. Performance evaluation plays a significant role for the employer and also for the employees. The benefits of performance appraisal is observed in many areas like selection, training, development, career planning and redundancy. Wage administration is the most important field that this effect is exposed. Since wage is an expense for the employer, it is a revenue for the employee and this position poses a sensitivity. Being significant both for employer and for employee, performance appraisal and its effects on the wage are the basis of this thesis. The first chapter in this work refers to the definition, evolution, aim, process and usage of performance evaluation and also the definition, importance of wage, wage administration and the factors that determine the wage. The second chapter reveals which are the performance based wage systems, how they are composed and the difficulties faced while the implementation of the performance based wage systems. The third chapter presents a research on the issue. The sample is a company from the banking sector in which the performance evaluation is widely implemented. Employing the correlation analysis method, it is examined if there is a significant relation between performance evaluation and wage. The fourth chapter is the conclusion of our research. Finally, the effect of performance evaluation on wage is gradually increasing in various sectors of our country. The widely accepted remark on the performance based wage systems seem to reveal that it is a motivator both for the company and for the employee and is a factor on the increasing performance. It will be wrong to expect a perfect performance in the very near future. In the course of time, these systems will be better perceived and the problems will be resolved by the company and the employees.