Küresel medya şirketlerinin küyerelleşme (glocalization) uygulamaları Farsça yayın yapan küresel medya örnekleri

Abstract

Küresel medya şirketlerinin küyerelleşme (glocalization) uygulamaları farsça yayın yapan küresel medya örnekleri Küreselleşme kavramı, 1960’lı yıllardan itibaren hem popüler söylemde hem de akademik literatürde farklı anlam katmanlarıyla ele alınmış ve günümüze kadar sosyal bilimlerin temel kavramlarından biri hâline gelmiştir. Kavramın tarihsel kökenleri çok daha eski dönemlere uzanmakta olup, küreselleşme süreci tarih boyunca farklı ivmelerle ilerlemiş, kimi dönemlerde hız kazanarak “erken küreselleşme” olarak adlandırılan aşamalara ulaşmış, kimi dönemlerde ise çeşitli siyasi, ekonomik ve kültürel faktörler nedeniyle yavaşlama göstermiştir. Bu bağlamda, çalışmanın konusu küreselleşme ve küyerelleşme süreçlerinin medya bağlamında incelenmesi olup, özellikle Batı merkezli küresel medya şirketlerinin Farsça yayın politikaları üzerinden değerlendirilmiştir. Çalışmanın amacı, Batı merkezli küresel medya kuruluşlarının Farsça konuşulan bölgelerde yürüttükleri yayın stratejilerini, küreselleşme ve küyerelleşme kavramları ışığında analiz etmek ve bu yayınların medya politikaları bağlamındaki işlevlerini ortaya koymaktır. Araştırmanın önemi, küreselleşme ile yerelleşme arasındaki karşılıklı etkileşimin, uluslararası medya pratikleri üzerinden somut bir örnekle incelenmesine dayanmakta; özellikle kamu diplomasisi yumuşak güç ve bölgesel nüfuz stratejileri açısından literatüre katkı sağlamayı hedeflemektedir. Araştırmanın kapsamını Batı merkezli Farsça yayın yapan medya kuruluşları oluşturmaktadır. Bu doğrultuda BBC Farsça, DW Farsça ve VOA Farsça örneklem olarak ele alınmış; söz konusu kanalların kuruluş tarihleri, yayın politikaları, içerik üretim süreçleri ve bölgesel etki alanları incelenmiştir. Çalışma, bu kurumların medya içeriklerini ve yayın stratejilerini tarihsel-sosyal bağlamda ele almış olmakla birlikte, araştırmanın sınırlılığı yalnızca belirli Batı merkezli Farsça yayın yapan kanallarla sınırlı tutulmuş olmasıdır. Yöntem olarak nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiş; literatür taraması, doküman incelemesi ve karşılaştırmalı analiz tekniklerinden yararlanılmıştır. Bulgular, Batı merkezli medya kuruluşlarının Farsça yayınları aracılığıyla yalnızca haber ve bilgi sunmadıklarını, aynı zamanda demokratik değerler, insan hakları ve Batı merkezli kültürel-siyasal normları yaymayı amaçladıklarını göstermektedir. Bu durum, söz konusu yayınların sadece medya faaliyetleriyle sınırlı kalmadığını, aynı zamanda Batılı ülkelerin dış politika araçları ve kamu diplomasisi stratejileri içerisinde konumlandığını ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, bu çalışma, küreselleşme ve küyerelleşme süreçlerinin medya boyutunu Batı merkezli Farsça yayın yapan kanallar üzerinden inceleyerek, uluslararası medya politikaları ve küresel güç ilişkileri bağlamında önemli veriler sunmaktadır. Bulgular, küyerelleşme stratejilerinin yalnızca ekonomik pazarlarda değil, aynı zamanda medya alanında da etkin bir şekilde uygulandığını, Batılı medya kuruluşlarının yerel dillere yatırım yaparak bölgesel nüfuz alanlarını genişlettiklerini ortaya koymuştur. Küresel medya kuruluşlarının Farsça yayınları hem küreselleşmenin yerel düzeydeki yansımalarını hem de yerel toplumların küresel etkilere karşı geliştirdiği direnç ve uyum mekanizmalarını gözler önüne sermektedir. Ayrıca çalışma, Batı merkezli medya stratejilerinin, Farsça konuşulan bölgelerde kamuoyu oluşturma, siyasi gündemi yönlendirme ve kültürel etkileşimi dönüştürme potansiyeline sahip olduğunu ortaya koyarak, küreselleşme-küyerelleşme ikiliğinin medya bağlamındaki önemini pekiştirmektedir. Böylelikle bu tez, hem küresel medya-politika ilişkilerinin anlaşılmasına hem de küreselleşme literatürüne kuramsal ve ampirik düzeyde katkı sağlamaktadır.

Glocalization practices of global media companies examples of global media broadcasting in Persian The concept of globalization, which first emerged in the 1960s, has been addressed with multiple meanings in both popular discourse and academic literature, and has since become one of the core concepts of the social sciences. Although its historical roots extend to earlier centuries, the globalization process has advanced at different paces throughout history, sometimes accelerating in what has been described as “early globalization,” and sometimes slowing down due to political, economic, and cultural factors. Within this context, the subject of this study is the examination of globalization and glocalization processes in the field of media, with a particular focus on the Farsi-language broadcasting strategies of Western-based global media companies. The aim of the study is to analyze the broadcasting strategies of Western-based global media outlets in Farsi-speaking regions within the framework of globalization and glocalization, and to reveal their functions in the context of media policies. The significance of the research lies in its contribution to the literature by examining the interaction between globalization and localization through the concrete case of international media practices, particularly in relation to public diplomacy, soft power, and regional influence strategies. The scope of the research consists of Western-based Farsi-language media organizations. Accordingly, BBC Persian, DW Persian, and VOA Persian were selected as case studies, and their historical background, broadcasting policies, content production, and regional influence were analyzed. While the study situates these institutions’ media strategies within a historical and social context, one of its limitations is that it only focuses on a limited number of Western-based Farsi-language channels. The research employs a qualitative methodology, using literature review, document analysis, and comparative analysis techniques. The findings indicate that Western-based media outlets, through their Farsi broadcasts, not only provide news and information but also aim to promote democratic values, human rights, and Western-oriented political and cultural norms. Thus, these broadcasts go beyond media practices and function as instruments of foreign policy and public diplomacy strategies of Western countries. In conclusion, this study highlights the media dimension of globalization and glocalization processes through the example of Western-based Farsi-language broadcasting, providing important insights into international media policies and global power relations. The findings demonstrate that glocalization strategies are not only applied in economic markets but also in the media sphere, where Western media institutions expand their regional influence by investing in local languages. In this regard, Farsi-language broadcasting illustrates both the local manifestations of globalization and the mechanisms of adaptation and resistance developed by local societies in response to global influences. Moreover, the study reveals that Western media strategies in Farsi-speaking regions hold significant potential in shaping public opinion, directing political agendas, and transforming cultural interactions, thereby reinforcing the relevance of the globalization-glocalization nexus in the media context. Ultimately, this thesis contributes to the literature both theoretically and empirically by deepening the understanding of the relationship between global media and politics.