Cerrahi hastalıklarında anksiyetenin kapiller geri dolum süresine etkisi

Abstract

Cerrahi girişim geçirecek hastaların hemen hemen tamamında değişik düzeylerde anksiyete ortaya çıkmaktadır. Anksiyete yaşanması durumunda organizmada gelişen fizyolojik değişiklikler vazospazm ve periferik vazokonstriksiyona neden olur. Anksiyetenin bu etkilerinin kapiller geri dolum süresini etkileyebileceği, kapiller geri dolum süresindeki bu değişimin ise periferik dolaşım yeterliliğinin hatalı değerlendirilmesine yol açması nedeniyle bu çalışma, cerrahi hastalarındaki anksiyete düzeyinin kapiller geri dolum süresine etkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapıldı. Araştırma 03.06.2009-30.12.2009 tarihleri arasında Marmara Üniversitesi Hastanesi (MÜH) cerrahi servislerinde 150 hasta ile gerçekleştirildi. Veriler Sosyo-Demografik Bilgi Toplama Formu ve Hamilton Anksiyete Değerlendirme Ölçeği (HAM-A) kullanılarak cerrahi girişimden bir gün önce hastanın odasında, yüz yüze görüşme yöntemiyle toplandı ve SPSS 15.0 istatistik programında değerlendirildi. Sonuçlar p<0.05 anlamlılık düzeyinde yorumlandı. Araştırma sonucunda anksiyetenin kapiller geri dolum süresini uzattığı, kapiller geri dolum (KGD) süresindeki değişimin %10 oranında anksiyete şiddetine bağlı olduğu (p<0.05) ve anksiyete ile kapiller geri dolum süresi arasında pozitif yönde bir ilişki olduğu, yani anksiyete şiddeti arttıkça kapiller geri dolum süresinin de uzadığı belirlendi Bu sonuçlara dayanarak, cerrahi hastalarında anksiyete nedeniye gelişen vazospazm sonucunda kapiller geri dolum süresinin uzadığı ve periferik perfüzyonun bozulduğunu söyleyebiliriz. Cerrahi yolla tedavi edilecek hastaların önemli bir sorunu olan anksiyetenin şiddeti arttıkça kapiller geri dolum süresinin uzaması, bu durumun ise, periferik dolaşım yeterliliğinin hatalı değerlendirilmesine neden olması anksiyetenin giderilme gerekliliğini bir kez daha gözler önüne sermektedir. Anksiyete, cerrahi girişim, kapiller geri dolum süresi. SUMARRY The Effect of Anxiety on Capillary Refill Time Almost every surgical patient experiences different level of anxiety. There are some physiological changes while the patient experiences anxiety such as vasospasm and peripheral vasoconstriction. These effects of anxiety can change the capillary refill time and the change in capillary refill time can cause wrong evaluation of peripheral perfusion. Therefore, this study has been carried out descriptively to determine the effect of anxiety on capillary refill time in surgical patients. The study has been carried out in Marmara University Hospital’s surgery unit, between June 3rd 2009 and December 30th 2009, with 150 patients. The data was collected by Socio-Demographic Data Collecting Form and Hamilton's Anxiety Rating Scale (HAM-A), one day before surgery by interviewing face to face with the patients. The results were evaluated statistically by SPSS 15.0 between 95% reliability interval with p<0.05 significancy level. It has been found that anxiety prolongs the capillary refill time and the 10% of the change in capillary refill time depends on the severity of anxiety (p<0.05) and there was a positive relationship between anxiety and capillary refill time; in other words, the increase of anxiety results prolonged capillary refill time. Consequently, the anxiety related vasospasm prolongs the capillary refill time and decrease peripheral perfusion. Anxiety is an important problem in surgical patients because of prolonged capillary refill time related to anxiety and leading to wrong evaluation of peripheral perfusion. Therefore, it is necessary to control anxiety in surgical patients. Key words: Anxiety, surgery, capillary refill time.