The examination of the Turkish collective investment (investment fund) sector which is in the transformation stage to comply with the EU legislation, within the meaning of governance and organizational structure

Abstract

Bu çalışmada, sözleşmelere dayalı olarak oluşturulmuş organizasyonlar niteliğindeki Türkiye’de kurulu yatırım fonlarına, yönetim ve organizasyon perspektifinden bakılması, fon kurulu üyelerinin rolleri, Avrupa Birliği düzenlemelerine uyum çerçevesinde yapılacak organizasyonel değişime karşı tutumları ile yatırımcıların fon seçimlerindeki tercih kriterleri ve yatırım fonlarında kurumsal yönetim uygulamaları hakkında bilgi toplanması amaçlanmıştır. Avrupa Birliği düzenlemelerine uyum çerçevesinde Türk yatırım fonu sektöründe yönetim ve organizasyon açısından gerçekleşecek değişim, yatırım fonlarının yönetim ve organizasyonlarında yer alan kurum ve organların fonksiyon, yetki ve sorumluluklarını değiştiren organizasyonel bir dönüşüm olarak nitelendirilebilir. Bu çalışmada kullanılan anket, sözkonusu dönüşüme ilişkin soruların yanı sıra, Türkiye’deki yatırım fonu organizasyonlarında kurumsal yönetim uygulamaları konusunda soruların yer aldığı bir bölümü içermekte ve bu konuya ilişkin Türkiye’de yapılan ilk anket niteliğini taşımaktadır. Araştırma kapsamında, 21’i banka, 22’si aracı kurum ve 1’i sigorta şirketi olmak üzere toplam 44 kuruluş tarafından kurulan 333 adet yatırım fonunun, toplam fon 196 adet fon kurulu üyesine anket gönderilmiştir. Araştırma, 196 fon kurulu üyesinden 106’sının verdiği cevaplara ilişkin sonuçları yansıtmakta olup, fonlar bazında bakıldığında ankete katılım sağlayan fon kurulu üyelerinin yönetiminde bulunduğu yatırım fonlarının pazar payı %98’dir. Fon kurulu üyelerine dağıtılan uygulama anketi dört bölümden oluşmaktadır. Anketin ilk bölümü, yatırım fonlarının yönetim ve organizasyonlarında yapılacak değişikliklere ilişkin fon kurulu üyelerinin tutumlarını ölçmek için hazırlanan sorulardan oluşmaktadır. İkinci bölümde, yatırımcıların yatırım fonu tercih kriterleri listelenmiş ve fon kurulu üyelerinden bu kriterlerin, fon yatırımcılarının tercihlerindeki etkilerini değerlendirmeleri istenmiştir. Ayrıca, bu kriterler hakkında, fon yatırımcılarından da veri toplamak amacıyla fon yatırımcıları için de ayrı bir mini anket hazırlanmıştır. Üçüncü bölüm, yatırım fonlarının yönetim ve organizasyonları, bu organizasyonlardaki kurumsal yönetim uygulamaları ile fon kurulu üyelerinin rolleri konusunda bilgi edinmeye yönelik sorulardan oluşmaktadır. Dördüncü bölüm ise demografik bilgilere yönelik olup, elde edilecek bilgiler ile ankete katılan fon kurulu üyelerinin profillerinin çıkarılması hedeflenmiştir. Toplanan verilerin analizi SPSS 17 paket programıyla yapılmıştır. Elde edilen veri ve değişkenlerin, bazı sosyo-demografik özelliklere ve mevcut fon organizasyonlarının kurumsal yönetim uygulamaları ve diğer niteliklerine göre farkları incelenmiş ve anlamlı bulgular elde edilmiştir. Yatırım Fonları, Yatırım Fonu Organizasyonları, Kurumsal Yönetim, Kolektif Yatırım Kuruluşları, Organizasyonel Değişim, Yatırımcı Davranışı, UCITS, Avrupa Birliği Mutual Funds, Investment Funds, Corporate Governance, Fund Governance, Investment Fund Organizations, Organizational Change, Investors Behaviour, UCITS, European UnionThis study is designed to examine Turkish collective investment (investment fund) sector which is in the transformation stage to comply with the EU legislation, within the meaning of governance and organizational structure. The study also analyses the role of fund boards in the contract-based fund organizations, fund boards’ attitudes for this organizational transformation and what underlying factors investors value when making investment decisions on the Turkish market for investment funds. Meanwhile, it is the first survey that comprises fund governance applications in Turkey. In this research, the survey is sent to 196 funds’ board of directors for the 44 founders (21 banks, 22 brokerage firms and 1 insurance firm) of total 333 investment funds. Survey data is collected from 106 board members of funds which constitute 98% of market share. Furthermore, the study also comprises an investor survey which enabled us to analyse investor behaviour for investment funds from two different viewpoints. The fund board survey consists of four main sections: fund boards’ attitudes for the organizational transformation, investment criteria for fund investors, fund governance applications and other organizational characteristics of investment funds and demographic information. The investor survey is composed of two sections: investment criteria for fund investments and demographic questions. For assessing data, the packaged statistical data analysis tool SPSS 17 was used. To examine the differences among the variables in terms of demographic characteristics and fund governance applications, difference tests were conducted and descriptive analyses of the variables were examined. For gender, age, seniority, fund governance applications and other organizational characteristics, significant findings were acquired.