Toplumsal gerçekliğin inşasında bir kitle iletişim aracı olarak sinemanın rolü: Potemkin zırhlısı filmi örneği

Abstract

İnsanlık tarihi boyunca çeşitli anlatı tekniklerinin toplumsal yaşamda kullanıldığı gözlemlenmektedir. Teknolojik gelişmelere paralel olarak gelişim gösteren sinema, bu anlatı tekniklerinden bir tanesidir. Sahip olduğu görsel ve işitsel özellikleri sayesinde sinema, anlatı teknikleri arasında özel bir konuma sahiptir. Hem bir kitle iletişim aracı hem de bir sanat formu olması, sinemanın etki alanını genişletmektedir. Bu özelliğiyle sinema, iktidarlar tarafından bir araç olarak kullanılabilmektedir. İktidarların ve egemen ideolojinin hegemonyası altında şekillenebilen sinema anlatıları, toplumsal gerçekliğin inşasında etkin rol oynamaktadırlar. Belirli bir toplumsal gerçeklik formunun oluşturulmasında sinema, egemen ideoloji ve söylemi, kitlelere aktaran bir araç olarak işlev görmektedir. Yapılmış olan bu yüksek lisans tez çalışmasının amacı, toplumsal gerçekliğin oluşturulmasında sinemanın rolünü, Potemkin Zırhlısı (1925) filmi özelinde incelemektir. Bu çalışmada Potemkin Zırhlısı (1925) filmi, göstergebilimsel yöntem kullanılarak incelenmiş ve elde edilen veriler, toplumsal gerçekliğin sinema aracılığıyla oluşturulması bağlamında analiz edilmiştir.

It is observed that various narrative techniques have existed in social life throughout human history. Cinema developing in parallel with technological progress, is accepted as a narrative technique. Due to its visual and auditory features, cinema is an outstanding means among narrative techniques. Cinema is not only mass media but also an art form expanding the domain of influence. The broad influence of cinema is due to its mass media feature stimulating audience. At this point it can be said that cinema is used as an effective tool by powers. Cinema narratives that can be shaped under the influence of powers and dominant ideology play an active role in the social reality construction. In the context of social reality construction, cinema has an effective role in conveying dominant ideology and discourse. This master thesis aimed to analyse the role of cinema in social reality construction in the case of Battleship Potemkin (1925). Battleship Potemkin (1925) was examined through semiotic method in this thesis. The data gained from the film is analysed in the context of social reality construction by means of cinema.