Markov zinciri ile girdi-çıktı analizi: Türkiye üzerine bir uygulama

Abstract

Stokastik Süreçler, Markov Zincirleri, Girdi-Çıktı Tabloları ÖZET MARKOV ZİNCİRİ İLE GİRDİ-ÇIKTI ANALİZİ: TÜRKİYE ÜZERİNE BİR UYGULAMA İktisadi kalkınma planlaması, bir ülke ekonomisinin gelişmesi, istikrarın sağlanması, ekonominin iç ve dış dinamikleri arasında uzun soluklu bir dengenin kurulabilmesi için gereklidir. Günümüzde devlet tarafından iktisadi planlamada da kullanılan girdi-çıktı analizi, bir sektörün diğer sektörlerle olan ilişkisini, meydana getirdiği katma değeri ve nihai tüketici ile olan ilişkisini parasal değerlerle ortaya koymayı amaçlar. Bu yöntem sayesinde belli bir çıktı yani mal verimi sağlayabilmek için hangi üretim faktörlerinden ne miktarda kullanılarak girdi oluşturulması gerektiği sorusuna da cevap bulunur. Bu çalışmada, TÜİK tarafından açıklanan 2002 Türkiye Girdi – Çıktı Tablosunun ara girdi verileri kullanılarak çalışmanın yapıldığı tarihten sonraki beş yılın (2011 – 2015) sektörler arası ara girdi oranları dağılımı Markov Analiz Yöntemi ile tahmin edilmiştir. Analiz sonucunda, sektör gruplarının ekonomide üretilen toplam çıktı miktarından alacakları payın söz konusu beş yıl içerisindeki seyri tahmin edilmiştir. Stochastic Processes, Markov Chains, Input - Output Tables

INPUT - OUTPUT ANALYSIS WITH MARKOV CHAINS: IN CASE OF TURKEY Economic growth planning is necessary for the development of national economy, stabilization, building a long-term equilibrium between in and out dynamics of the economy. Today, Input-Output Analysis used in economic planning by the government aims to display inter-sectoral relationships, added values and the relationships with the final consumer with financial values. Through this method it is possible to find the answer of this question: How much it is needed from each input to provide sum certain output? In this study, five year’s (2011 – 2015) inter-sectoral intermediate input rates estimated with Markov Analysis Method by processing 2002 Turkish Input-Output Table’s intermediate input part data declared by TÜİK. At the end of the analysis, it’s attained the prevision that sectors’ shares from the total output of the economy as input in incoming five