Türkiye'de eğitimin gelire etkisinin ekonometrik analizi

Abstract

Eğitim ile gelir ilişkisi iktisadi literatürde birçok araştırmaya konu olmuş, yapılan çalışmalarda eğitimin bireysel bazda geliri, ulusal çapta ise büyümeyi etkileyen en önemli faktörlerden biri olduğu kanıtlanmıştır.Bu çalışmada, beşeri sermayenin gelir üzerindeki etkisinin incelendiği ekonometrik analizlerde yaygın olarak kullanılan Mincer Kazanç Denklemi’nden yola çıkılarak, Türkiye’de eğitimin gelire etkisinin ölçümlenmesinde en uygun model ve yönteme ulaşılması amaçlanmıştır. Bu kapsamda Mincer Kazanç Denklemi farklı şekillerde kurgulanarak En Küçük Kareler (EKK), Araç Değişkenler ve İki Aşamalı EKK yöntemleri ile analiz edilmiştir. Bununla birlikte eğitim değişkeni için ölçme hatasının varlığı Hausmann’ın İçsellik Testi ile sorgulanmıştır. Bu kapsamda içsellik problemi tespit edilen eğitim değişkeni için “meslek”, “sağlık durumu” ve “maddi yoksunluk” göstergeleri araç değişken olarak seçilmiştir. Uygulamada zayıf araç değişken probleminin varolabileceği de göz önüne alınarak kısmi korelasyon katsayısı ile seçilen araçların gücü test edilmiştir.Uygulama sonuçları, seçilen araç değişkenlerin zayıf olduğunu ortaya koymuş, bu durumda başvurulan İki Aşamalı EKK Yöntemi ile sapmalı tahmincilerden uzaklaşıldığı bulgusuna ulaşılmıştır. İktisadi açıdan ise eğitimin 2016 yılınde gelirin belirleyicileri arasında olduğu, eğitim görülen her bir ek yılın kişinin gelirini yüzde 0,78 artırdığı sonucuna varılmıştır.

The relationship between education and income has been subjected to many research. This researches show that the education is among the factors that effect the income personally, and also the growth at the country level. This study aims to find out the optimal model and method that measures the effects of education on income in Turkey by using Mincer Earnings Function, which is widely used in econometric analysis, measuring the outcomes of human capital on income. In this framework, Mincer Earnings Function analyzed by using the Least Squares Method, Instrumental Variables (IV) Estimation and Two-Dimensional Least Squares Method, Also, this study considers the problem of making inference on a structural parameter in instrumental variables regression when the instruments are only weakly correlated with the endogenous explanatory variables. Having weak instrumental variable problem examined by coefficient of part correlation and “occupation”, “health condition” and “financial deficiency” have been chosen as the instrumental variable for education which is determined endogeneity problem.The results of the empirical study have shown that instrumental variables were weak and for this reason applied two-dimensional