Oral cerahi işlemlerinde uygulanan lokal hemostatik ajanların erken dönem yumuşak doku iyileşmesi üzerine etkilerinin incelenmesi

Abstract

Oral cerrahi girişimleri sonrası kanama komplikasyonlarını kontrol altına almak için ticari olarak mevcut pek çok hemostatik ajan kullanılmaktadır. Bu çalışmada, üç farklı lokal hemostatik ajanın erken dönem doku iyileşmesi üzerindeki etkileri histolojik ve sitolojik olarak değerlendirildi. Çalışmaya yarı gömük üçüncü molar diş çekimi yapılan ve çalışma kriterlerine uygun bulunan 41 gönüllü hasta dahil edildi. İşlem sonrası kullanılan hemostatik ajana göre hastalar; oral cerrahi operasyonu sonrası herhangi bir ajan kullanılmayan grup,grup I (kontrol, n=10); ile sırasıyla jelatin, kollajen ve kitosan esaslı lokal hemostatik ajan kullanılan gruplar, grup II (n=11), grup III (n=10), grup IV (n=10) olarak dört gruba ayrıldı. Cerrahi işlem sırasında ve 8. günde doku örnekleri alındı. Histolojik inceleme için her gruptaki hastalara ait dokulardan alınan 5 μm kalınlığındaki kesitlere Masson’s trichrom boyaması yapılarak ışık mikroskopisi altında incelendi. Kesitler doku harabiyeti vazokonjesyon, lökosit infiltrasyonu ve kollajen lif yapısı kriterleri kullanılanarak değerlendirildi. Sitolojik inceleme için dokulardan alınan sürüntü örnekleri May-Grünward ile boyandı. Çalışmamızda kullanılan lokal hemostatik ajanların klinik etkinlikleri yeterli bulundu, kitozan esaslı lokal hemostatik ajanın diğerlerine göre doku iyileşmesini sitolojik ve histolojik olarak daha olumlu yönde etkilediği saptandı. Klinik yararları göz önüne alındığında birçok cerrahi alanda kullanımı yaygın olan bu ajanların doku iyileşme potansiyeline etkilerinin artırılması için konuyu farklı yönlerden inceleyen çalışmaların gerekli olduğu kanısına varıldı.Anahtar kelimeler: Hemostatik ajanlar, jelatin sünger, kollajen, kitozan