Olağanüstü durumlara yönelik mikro ölçekte mobil mekân modeli önerisi

Abstract

Mikro-mobil mekânların kullanım amacı kapsamında, tasarım sürecini şekillendiren birçok faktör bulunmaktadır. Araştırmanın amacı, kontrolsüz bir şekilde gerçekleşerek bireyi ve toplum yapısını ciddi boyutlarda etkileyen olağanüstü durum kapsamında, kullanıcının geçici ve mecburi olarak yönelim göstereceği mikro-mobil mekân model önerisi ortaya koymaktır. Faydacılık kaygısıyla ele alınan yaklaşımda asıl hedef, tasarlama yöntemlerinin olağanüstü durum kapsamında okuyucuya sunularak model üzerinden bir bakış açısı kazandırılmak istenmesidir. Olağanüstü problemler odağında modelin kullanımına dair 72 saatlik hayati sürece vurgu yapılarak, çevresel faktörler, kullanıcı faktörü ve mekânsal faktörler kapsamında süreç ele alınmaktadır. Bu kapsamda kullanım amacı, kullanıcı sayısı, hareket yapısı ve hareket kabiliyeti gibi modele dair yaklaşımlar ortaya çıkarılarak öneride bulunulmaktadır. Olağanüstü duruma yönelik tasarlanacak mikro-mobil mekânların insan, mekân, çevre bilincinde bütüncül bir bakış açısı ile tasarlanması gerektiği değerlendirmelerine varılmış ve çalışma sonucunda bu bakış açısı ile yaklaşılan model önerisinin grafiksel anlatımla ifadesi sunulmuştur. Olağanüstü durum özelinde, süreç ve sonuç ilişkisini vurgulayarak model üzerinden sonuca varılmaktadır. Ayrıca gelecek çalışmalara yönelik öneriler sunularak modelin geliştirilmesi gerektiğinin altı çizilmektedir.

There are many factors that shape the design process within the scope of the intended use of micro-mobile spaces. The aim of the research is to propose a micromobile space model to which the user will temporarily and compulsorily gravitate, within the scope of an extraordinary situation that occurs in an uncontrolled way and seriously affects the individual and the social structure. The main goal of the approach, which is taken with a utilitarian concern, is to present the design methods to the reader within the context of an extraordinary situation and to gain a perspective through the model. Focusing on extraordinary problems, the process is discussed within the scope of environmental factors, user factor and spatial factors, with emphasis on the 72-hour vital process of using the model. In this context, approaches to the model such as purpose of use, number of users, movement structure and mobility are revealed and suggestions are made. It has been concluded that micro-mobile spaces to be designed for extraordinary situations should be designed with a holistic perspective regarding human, space and environmental awareness, and as a result of the study, a graphical expression of the model proposal approached from this perspective has been presented. In the case of emergency, a conclusion is reached through the model by emphasizing the relationship between process and result. In addition, suggestions for future studies are presented and the need to improve the model is underlined.