Tarsus’un kaybolan değeri sekko

Abstract

Dokumacılığın ilk izlerini taşıyan Anadolu, yöresel farklılıkları ile zengin bir dokuma kültürü sunar. Yöresel farklılıklar, elde edilen elyaf türünü / türlerini, kullanılan doğal boyanın renklerini ve dokuma yapısı gibi bir çok şeyi betimler. Anadolu’da pamuklu, ipekli, yünlü ya da karışımlı dokumalar – çözgü ipek, atkı pamuk – olarak adlandırabileceğimiz bir çok dokuma, günümüze kadar üretimi azalmasına rağmen varlığını korumuştur. Maalesef artık üretilmeyen sadece müzelerde ve çeyiz sandıklarında ya da kaynaklarda rastladığımız dokumalar da oldukça fazladır. Bunlardan biri olan ‘Sekko’, Anadolu’nun çeşitli yörelerinde dokunan ‘Seko’ ya da ‘Sako’ olarak da adlandırılan paltoluk veya ceketlik bir kumaş olarak geçer kaynaklarda. Tarsus’ta çulfalık / çufallık tezgâhı ile eni 40-60 cm genişliğinde çarşaflık, sofralık (kareli), ‘Savan’ ve yolluk dokumaları devam etmekte, ancak Sekko’nun adı bile zor hatırlanır durumdadır. Doğduğum toprakların dokuması Sekko’yu yüksek lisans eğitimim sırasında duymam da bunun bir kanıtıdır. Bu bildiride Tarsus’ta bir çeyiz sandığından çıkan Sekko’nun nasıl üretildiği ile dokumanın yapısı ele alınacak, neden üretilmediği ve günümüzde üretilebilirliği irdelenecektir.