Tasdik edilen konkordatonun sonuçları

Abstract

Tasdik edilen konkordatonun sonuçları Neredeyse bütün modern hukuk sistemlerinde, ödeme güçlüğü içerisine düşen borçluya, borçlarını belirli bir plan dâhilinde ifa etme fırsatı sunan çeşitli kurumlar öngörülmüştür. Türkiye’de bu ihtiyaca karşılık veren hukuki kurum konkordatodur. Konkordatoya ilişkin düzenlemeler, yalnızca borçlunun değil; aynı zamanda borçlunun iflâsı hâlinde alacaklarını belki de hiç elde edemeyecek alacaklıların da menfaatine hizmet eder. Konkordatonun iyileştirme hedefi, iflâs tasfiyesinden alışkın olduğumuz birtakım problemlerin burada kendisini göstermesine engel değildir. Söz konusu problemlerin başında, alacaklarını elde edebilmek için hem borçluyla hem de birbirleriyle adeta bir savaş içerisinde olan alacaklılar arasındaki eşitliğin nasıl tesis edileceği gelir. Konkordato projesinin tasdiki için alacaklıların belirli bir çoğunluğu tarafından kabul edilmiş olması gerekir. Ancak projeyi alacaklılar için bağlayıcı kılan bu kabul iradesi değil; mahkemenin inşai nitelikteki kararıdır. Tasdik kararıyla (istisnai olarak bu kararın kesinleşmesiyle) beraber projede öngörülen ödeme planı onu kabul etmiş olsun veya olmasın bütün alacaklıları bağlar. Elbette kanun koyucu bu kurala konu, zaman ve yer bakımından birtakım istisnalar getirmiştir. Yalnızca borçlu ve alacaklılar değil, varsa borçlunun malvarlığını devralan üçüncü kişi de projeyle bağlıdır. Bunun dışında konkordatonun borçtan birlikte sorumlu olan kimselere etkisi Kanun’da özel olarak düzenlenmiştir. Konkordatonun hukuki neticeleri esas itibarıyla projenin içeriğine bakılarak belirlenir. Bu kapsamda örneğin alacakların ifa zamanının uzatılması yahut konkordatoya tabi alacaklardan belirli bir oranda indirime gidilmesi mümkündür. Alacaklıların hakları üzerinde doğurduğu sonuçların dışında konkordatonun, borçlunun tarafı olduğu takipler ve davalar üzerinde de önemli neticeleri vardır. Kanun koyucu, konkordatonun icrasını, kural olarak, borçluya bırakmıştır. Ancak bu aşamada da çözülmesi gereken pek çok problem mevcuttur.The effects of confirmed compulsory composition In almost all modern legal systems, various institutions have been enacted that offer the debtor, who has fallen into insolvency, the opportunity to fulfil its debts within a certain plan. In Türkiye, the legal institution that addresses this need is compulsory composition. Regulations regarding compulsory composition serve the interests of not only the debtor, but also the creditors, who may never be able to obtain their claims in the event of the debtor's bankruptcy. The rehabilitation objective of compulsory composition does not prevent the emergence of certain problems that we are accustomed to from bankruptcy liquidation. The most significant issue is establishing equality among creditors, who compete with each other and the debtor to obtain their claims. The plan must be accepted by a majority of creditors to be confirmed. However, acceptance doesn't make the project binding; the court's constructive decision does. With confirmation, the payment plan becomes binding for all creditors. Of course, the legislator has introduced exceptions to this rule regarding subject, time, and place. The plan binds not only the debtor and creditors, but also any third party that takes over the debtor's assets. Additionally, the Law specifically regulates the effect of the plan on persons who are jointly liable for the debt. The legal effects of the compulsory composition are primarily determined by the contents of the plan. For instance, it is possible to extend the time for fulfilling debts or reduce claims subject to plan by a certain percentage. Apart from its impact on creditors' rights, compulsory composition also has significant consequences for debt collection proceedings and lawsuits involving the debtor. As a rule, the legislator has left the execution of the plan to the debtor. However, there are many problems to be solved at this stage.