Publication: Ehl-i Sünnet ve Şîa'da müşterek rivâyetlerin tahlili -Küleynî'nin el-Kâfî isimli eserinin usûl bölümü örneği-
Abstract
Sünnî ve Şiî literatürdeki müşterek rivayetler, hadis tarihinin erken dönemleri hakkında bilgi vermesi bakımından önemlidir. Zira bu rivayetlerin isnad ve metinleri belirli sorular çerçevesinde araştırıldığında, Sünnî ve Şiî ders halkaları ile bu iki ekole mensup râvilerin 2./ 8. asırdaki hadis faaliyetleri hakkında bilgi edinmek mümkündür. Bu çalışmada müşterek rivayetler, Şiî âlim Küleynî’nin (ö. 329/ 941) el-Kâfî adlı eserinin Usûl bölümü özelinde tespit edilmiş ve bu hadislerin sayıları, konuları, isnad ve metinleri hakkında bilgi verilmiştir. Müşterek rivayetlerin isnad ve metinleri tahlil edildiğinde ise 2./ 8. asırdaki bir muhaddisin hadis halkasına hem Sünnî hem de Şiî eğilimli râvilerin katıldığı tespit edilmiştir. Bu durum 2./ 8. asır boyunca Ehl-i sünnet ve Şîa’nın ders meclisleri arasında rivayet geçişlerinin meydana gelmesine neden olmuştur. Bununla birlikte 3./ 9. asrın başında hadis halkaları tamamen ayrılmış ve Şiî ders meclisleri müstakil bir kimlik kazanmıştır. Müşterek rivayetlerin bir ekolün ders meclisinden diğerine geçişinde ise zayıf, yalancı ya da meçhul râvilerin rol oynadığı ve bu kişilerin Şiî hadislere mezhebin görüşlerine uygun bir form kazandırdığı tespit edilmiştir.
Common narrations in the Sunnî and Shî‘îte literature are important in terms of giving information about the early periods of hadith history. Because when the chains and texts (isnads and matns) of these narrations are researched, it is possible to obtain information about the Sunnî and Shî‘îte hadith circles in the second/ eighth century. In this study, common narrations are determined in the Usûl section of the Shî‘îte hadith scholar el-Kuleynî’s (d. 329/ 941) el-Kâfî and information was given about the numbers, subjects, chains and texts of these hadiths. When the chains and texts of the common narration were analyzed, it was determined that both Sunnî and Shî‘îte-inclined transmitters attanded the hadith circles in the second centruy. This caused the transition of narrations between the hadith circles of the Ahl al-Sunnah ve Shî‘a. However, at the beginning of the third century, the hadith circles were completely separated. After this date, Shî‘îte narrators transmitted hadith only in their own circles. On the other hand, it has been determined that weak, fals or unknown transmitters play a role in the transition of common narrations between Sunnî and Shî‘îte circles and that these transmitters give Shî‘îte hadith a form suitable for the views of the sects.
Common narrations in the Sunnî and Shî‘îte literature are important in terms of giving information about the early periods of hadith history. Because when the chains and texts (isnads and matns) of these narrations are researched, it is possible to obtain information about the Sunnî and Shî‘îte hadith circles in the second/ eighth century. In this study, common narrations are determined in the Usûl section of the Shî‘îte hadith scholar el-Kuleynî’s (d. 329/ 941) el-Kâfî and information was given about the numbers, subjects, chains and texts of these hadiths. When the chains and texts of the common narration were analyzed, it was determined that both Sunnî and Shî‘îte-inclined transmitters attanded the hadith circles in the second centruy. This caused the transition of narrations between the hadith circles of the Ahl al-Sunnah ve Shî‘a. However, at the beginning of the third century, the hadith circles were completely separated. After this date, Shî‘îte narrators transmitted hadith only in their own circles. On the other hand, it has been determined that weak, fals or unknown transmitters play a role in the transition of common narrations between Sunnî and Shî‘îte circles and that these transmitters give Shî‘îte hadith a form suitable for the views of the sects.