Türkiye, Rusya ve Avrupa Birliği üçgeninde: enerji arz güvenliği ve politik ekonomisi

Abstract

İnsanlık tarihinin başlangıcından günümüze üretim sürecinin temel girdisi olan enerji kaynakları yüzyıllardır devletlerin en temel çatışma alanlarından birini oluşturmaktadır. Yaşamın vazgeçilmez unsuru olarak karşımıza çıkan birincil enerji kaynaklarının sınırsız olmayışı ve bu sınırlı kaynakların eş dağılmaması enerji arz güvenliğinin en temel problemini oluşturmaktadır. Enerji kaynaklarından yoksun durumda bulunan devletlerin temel amacı artan enerji taleplerinin uygun fiyattan, güvenilir ve sürdürülebilir bir şekilde karşılamak istemesidir. Rusya’nın enerji kaynaklarını stratejik güç olarak kullanması AB’nin enerji arz güvenliğini tehlikeye sokmaktadır. Bu durumun farkında olan AB, Rusya’nın enerji kaynaklarına ikame olarak Hazar bölgesinin enerji kaynaklarını belirlemiştir. Bu amaç doğrultusundan Gürcistan ve Türkiye üzerinden Şah Deniz bölgesindeki gazın Avrupa’ya taşınmasını amaçlayan TANAP projesi tasarlanmıştır. Rusya ise bu projeye ve Kırımın ilhakı sonrası uygulanan ambargolara karşı olarak Türk Akımını projesini ortaya atmıştır. Bu iki projenin Türkiye’nin sınırlarından geçecek olması Türkiye’nin enerji merkezi olma hedeflerine bir adım daha yaklaşmasını sağlayacaktır.From the beginning of human history to the present day, energy resources which are the basic input of the production process have been one of the most fundamental areas of conflict of the states for centuries. The fundamental problem of energy supply security is that the primary sources of energy, which are the indispensable elements of life, are not unlimited and these limited resources are not distributed evenly. The main objective of the states that are deprived of energy resources is to seek to provide the supply of increasing energy demands at an affordable price in a reliable and sustainable manner. Russia's use of energy resources as a strategic power threatens the EU's energy supply security. The EU is aware of this and has identified the energy resources of the Caspian region as a substitute for Russia's energy resources. For this purpose, the Trans-Anatolian Natural Gas Pipeline project is designed and, Georgia and Turkey aims that carry out the gas from Shah Deniz to Europe. On the other hand, Russia has put forward the Turkish Stream project, against the project and the embargoes imposed after the annexation of Crimea. The fact that these two projects will pass through Turkey's borders will make Turkey a step closer to its goal of becoming more energy center.