Yoğun bakım ünitesinde tedavi gören hastaların algıladıkları çevresel stresörler: Geçerlik güvenirlik çalışması

Abstract

YOĞUN BAKIM ÜNİTESİNDE TEDAVİ GÖREN HASTALARIN ALGILADIKLARI ÇEVRESEL STRESÖRLER: GEÇERLİK GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI Bu çalışma, Ballard tarafından geliştirilen, Cochran ve Ganong tarafından revize edilen Yoğun Bakım Ünitesinde Çevresel Stresörler Ölçeğinin (Intensive Care Unit Environmental Stressör Scale- ICUESS) geçerlik güvenirliğini belirlemek amacıyla metodolojik olarak yapıldı. Çalışma, Uludağ Üniversitesi Sağlık Uygulama Araştırma Hastanesi Yoğun Bakım ve Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyoloji Yoğun Bakım ünitelerinde gerçekleştirildi. Çalışmanın örneklemini; çalıma kriterlerine uyan ve kabul eden 150 hasta oluşturdu. Veriler, sosyodemografik özelliklerini belirten Hasta Tanıtım Formu ve 42 maddeden oluşan “Yoğun Bakım Ünitesinde Çevresel Stresörler Ölçeği” ile toplandı. Veri analizinde; içerik geçerliği için Kendall W analizi, güvenirlik için Spearman Brown Katsayısı, Cronbach Alpha Katsayısı ve Madde Toplam Puan Analizi için Pearson Korelasyon Analizi kullanıldı.Yoğun Bakım Ünitesinde Çevresel Stresörler Ölçeğinin dil geçerliliği için, Türkçe ve İngilizceyi çok iyi bilen dört uzman kişi, orijinal hali

olan ölçeği Türkçeye çevirdi. Bir uzman ise Türkçeye çevirtilen ölçeği tekrar İngilizceye çevirisini yaptı. Yapılan çeviriler bağımsız iki gözlemci tarafından değerlendirilerek ve her madde için en uygun ifade benimsenerek Türkçe ölçeğe son şekli verildi. Ölçekte yer alan maddelere ilişkin uzman görüşleri arasında uyum olduğu saptandı (Kendall W= .139, p= .265). Güvenirlik çalışmasında yarıya bölme tekniği kullanıldı ve Spearman Brown katsayısı yardımıyla testin bütününe ilişkin güvenirlik katsayısı .91 bulundu. Madde- toplam test korelasyon katsayılarının .23- .75 arasında olduğu saptandı. Ölçeğin Cronbach alpha katsayısı .94 olup yüksek güvenirliğe sahiptir. Ballard tarafından geliştirilen, Cochran ve Ganong tarafından tekrar revize edilen, Yoğun Bakım Ünitesinde Çevresel Stresörler Ölçeği’nin geçerlik- güvenirlik düzeyi yüksek düzeyde bulundu. Bu nedenle, ölçeğin Türk toplumunda, yoğun bakım ünitelerindeki çevresel stresörleri belirlemede kullanılması önerilmektedir. bakım stresör ölçeği, geçerlik, güvenirlik. SUMMARY PERCEPTION OF ENVIRONMENTAL STRESSORS BY PATIENTS TREATED IN INTENSIVE CARE UNIT: VALIDITY RELIABILITY STUDY This study was conducted as methodological to determine the validity reliability of the Intensive Care Unit Environmental Stressors Scale (Intensive Care Unit Environmental Stressör Scale-ICUESS) developed by Ballard, and revised by Cochran and Ganong. This study conducted in the intensive care units of Uludag University Medical School and Bursa Yüksek İhtisas Hospital Cardiology department. The study sample included 150 patients who were treated in these intensive care units Data were collected using a demographic data sheet and Environmental Stressör Scale-ICUESS indicating 42 items. Kendall W analysis was used to test content validity. The Spearman Brown coefficient and the Cronbach Alpha Coefficient were used to test internal consistency of the scale. Item analysis for total score were used the Pearson correlation analysis. Intensive Care Unit Environmental Stressor Scale was translated from English to Turkish by four experts for the languages validity. The Turkish version of the scale was translated back into English by another expert. The translations were evaluated by two independent observers and for each item the most appropriate translation was accepted. There was no difference among opinions of experts (Kendall W= .139, p= .265). Split half analysis was used for reliability. Spearman Brown coefficient was all about the reliability coefficient of .91. Item-total test correlation coefficients were between .23 and .75. The Cronbach alpha coefficient was .94 and had a high reliability. Intensive Care Unit Environmental Stressor Scale, which was developed by Ballard and revised by Cochran and Ganong, was found to be reliable and valid for Turkish version. Therefore, this scale can be used to determine environmental stressors in intensive care units of the Turkish population. Key words: intensive care unit, stressor, validity, reliability.