Donuk omuz rehabilitasyonunda sürekli pasif hareket cihazının etkinliği

Abstract

Bu çalışmada donuk omuz sendromunda ağrı ve hareket kısıtlılığının giderilmesi ile fonksiyonelliğin yeniden kazanılmasında omuz için tasarlanmış sürekli pasif hareket (SPH) cihazının etkinliği araştırılmıştır. Bu amaçla Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon polikliniğinde donuk omuz tanısı konulan toplam 30 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Hastalar randomizasyon yöntemi ile kontrol grubu (15 kişi) ve çalışma grubu (15 kişi) olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Kontrol grubundaki hastalara konvansiyonel rehabilitasyon (elektroterapi, pasif germe, egzersiz) verilmiştir. Çalışma grubundaki hastalara ise konvansiyonel rehabilitasyon programının pasif germe dışındaki bütün komponentleri uygulanmıştır. Pasif germe egzersizi yerine ilk günden itibaren SPH cihazı ile üç planda elevasyon ve rotasyon hareketleri yaptırılmıştır. Her hasta 4 hafta boyunca, haftada 5 seans olmak üzere toplam 20 seans tedavi programına alınmıştır. Bütün hastalara rehabilitasyon öncesi,1,2,3,4. ve 12. haftalarda gonyometrik eklem hareket açıklığı ölçümleri (aktif ve pasif), ağrı (vizüel analog skala, yüz skalası), hasta memnuniyeti, hekim-terapist memnuniyeti, Constant Skorlaması ile analjezik kullanımı sorgulanarak değerlendirme yapılmıştır. Hastalarımızın değerlendirme sonuçlarında; her iki grupta kısıtlı aktif ve pasif hareket açıklıklarında, ağrı ve Constant skorlarında istatistiksel olarak anlamlı iyileşme meydana gelmiştir (p<0,001). Aktif ve pasif eklem hareket açıklıklarının iyileşmesinde iki grup arasında istatistiksel olarak fark bulunamamıştır (p>0,05). Her bir hasta için başlangıç ve sonuç değerleri arasındaki değişimin yüzdesini gösteren % değişim ortalaması sonuçlarına göre her iki grupta en fazla iyileşmenin aktif ve pasif internal rotasyon hareketlerinde olduğu saptanmıştır (p<0,05). Constant omuz skorlamasında grup içi karşılaştırmada artışın istatistiksel olarak ileri derecede anlamlı olduğu saptanmıştır (p<0,001). Gruplar arası karşılaştırmada ise Constant toplam puanlamada gruplar arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır (p>0,05). Sonuç olarak, hem germe egzersizleri ve hem de SPH cihazı ile yaptırılan eklem hareket açıklığı egzersizlerinin donuk omuz rehabilitasyonunda kısıtlı eklem hareket açıklığı ve ağrının giderilmesinde benzer derecede etkili olduğu, ancak gün içinde rehabilitasyon için daha çok zaman ayırabilen hastalarda SPH yönteminin ağrısız hareket açıklığı içerisinde güvenli ve konforlu bir egzersiz alternatifi olduğu kanaatine varılmı In this study, the effectiveness of continous passive motion (CPM) device to increase range of motion of the glenohumeral joint and decrease pain in frozen shoulder syndrome is investigated. 30 patients diagnosed as frozen shoulder in the outpatient clinic of Marmara University School of Medicine, Department of Physical Medicine and Rehabilitation were included in the study. Patients were randomly divided into two groups as control (15 patients) and CPM group (15 patients). The control group is given a conventional rehabilitation program consisting of electrotherapy and passive stretching exercises. However in the CPM group the same electrotherapy modalities were applied and instead of passive stretching exercises, 3 dimentional elevation and rotation exercises were performed by means of a CPM device. The treatment lasted for both groups 4 weeks and 5 sessions/ week for a total of 20 sessions. All patients were evaluated at baseline and at the 1st ,2nd, 3rd, 4th and 12th weeks with goniometric joint range of motion measurements (active and passive), pain assessments (visual analogue scale, facial scale), patient satisfaction, doctor-therapist satisfaction, the amount of analgesic use, and Constant score. Both groups revealed statistically significant differences at the end of treatment compaired to baseline ,in pain scores, goniometric measurements of all range of motions and Constant scores (p<0.001). However no statistically significant difference was found between groups. (p>0,05). According to the % changement difference between baseline and final scores measured for each patient, the most prominent increases for both groups were found in active and passive internal rotations (p<0,05). As a result, both passive stretching exercises and continous passive motion device were found equally beneficial in the increase of range of motion and decrease of pain in the rehabilitation of the frozen shoulder syndrome. It was concluded that the application of the CPM device could be a safe and comfortable alternative to stretching exercises in frozen shoulder patients who can spend additional time for rehabilitation.