Riskten korunmada opsiyon sözleşmeleri fiyatlandırma modeli uygulamaları

Abstract

1970’li yılların başına kadar klasik finansal ürünlerin işlem gördüğü para ve sermaye piyasalarında, yaşanan ekonomik krizler nedeniyle, finansal risklerden korunma ve bu riskleri kontrol altına alabilecek yeni finansal ürünlerin geliştirilme ihtiyacını ortaya çıkarmıştır. Bu finansal ürünler arasında yer alan opsiyonlar, Chicago Opsiyon Borsası’nın kurulmasıyla ilk kez organize piyasalarda işlem görmüş ve küresel finans piyasalarındaki hareketliliğin artmasıyla hızla gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde opsiyon piyasaları oluşmuştur. Opsiyon sözleşmelerinin kullanımının yaygınlaşması, opsiyon fiyatlamasıyla ilgili çalışmaların da artmasına yol açmıştır. Bu çalışmada geleneksel opsiyon fiyatlama modelleri olarak adlandırılan Black- Scholes ve Binomial Modelleri’nin yanı sıra bazı gelişmiş opsiyon fiyatlama modelleri de incelenmiş, farklı modellerin avantaj ve dezavantajları yapılan uygulamayla da desteklenerek ortaya konmuştur. Uygulamada elde edilen sonuçların ışığında opsiyonlu işlemlerin Türkiye finans ve ekonomik sistemine muhtemel katkısı, hem yeni bir finansal ürün olması hem de opsiyonun kendine özgü yapısı nedeniyle getirileri göz önünde bulundurularak incelenmiştir.

At money and capital markets, where only classical financial instruments were traded until the beginning of 1970’s, the need to develop new financial instruments provide hedging and control risks due to economic crisis was established. Options, among these instruments, firstly traded in an organised market as Chicago Board Options Exchange was established and as global financial markets’ activities spread, the organised options markets in developed and developing countries were set. The more widespread were the options, the more options pricing studies were held. Black – Scholes and Binomial Models, named traditional options pricing models in this study, and some developed options pricing models were analysed and advantages and disadvantages of these models were stated, which are also supported by the applications. In the light of applications, the future effect of options to the Turkish economic and financial systems were stated regarding the fact that options are new financial instruments and they present hedging opportunities.