Düşünme becerileri eğitimi programının okul öncesi öğretmen adaylarının eleştirel, yaratıcı düşünme ve problem çözme becerilerine etkisinin incelenmesi

Abstract

Araştırmanın amacı, düşünme becerileri eğitimi programının okul öncesi öğretmen adaylarının eleştirel, yaratıcı düşünme ve problem çözme becerilerine ilişkin algılarına etkisini belirlemektir.Araştırmada uygulanan düşünme becerileri eğitimi programında, Sternberg’in Başarılı Zeka Teorisi temel alınmıştır. Araştırmanın modeli öntest- sontest kontrol gruplu yarı-deneysel desendir. Araştırmanın örneklemini 2006-2007 güz döneminde eğitim alan 4. sınıf okul öncesi öğretmen adayları oluşturmaktadır (N=101). Araştırma grubu eğitim ve iki tane karşılaştırma grubundan oluşturulmuştur. Araştırmada ölçme aracı olarak Watson Glaser Eleştirel Akıl Yürütme Gücü Ölçeği, Torrance Yaratıcı Düşünce Testi ve Heppner Problem Çözme Envanteri kullanılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına bakıldığında: •Eğitim grubunun Eleştirel Akıl Yürütme Gücü Ölçeğinde “Yorumlama” boyutu dışında bütün boyutlar ve toplam puanda son test puanları öntest puanlarından yüksektir. Eğitim grubunun sontest puanları Eleştirel Akıl Yürütme Gücü Ölçeği toplam puanda her iki grubun sontest puanlarından anlamlı derecede yüksektir. •Yaratıcı Düşünce Testinde; eğitim grubunda sözel akıcılık, sözel esneklik, sözel orijinallik, şekilsel akıcılık, şekilsel orijinallik, başlıkların soyutluluğu, şekilsel zenginleştirme, duygusal ifadeler, alışılmadık görselleştirme, hayal gücünün zenginliğine ilişkin son test puanları öntest puanlarından anlamlı derecede yüksektir. •Yaratıcı Düşünce Testinde; sözel akıcılık, sözel orijinallik, şekilsel orijinallik, başlıkların soyutluluğu, hayal gücünün zenginliği ve fantazide eğitim grubunun sontest puanları her iki grubun, duygusal ifadeler, sınırları uzatma veya geçme, mizah, hayal gücünün renkliği özelliklerinde ikinci karşılaştırma grubunun sontest puanlarından anlamlı derecede yüksektir. •Eğitim grubunun problem çözme envanteri sontest puanları öntest puanlarına, eğitim grubu problem çözme envanterine ilişkin sontest puanları diğer grupların sontest puanlarına göre anlamlı derecede düşüktür. •Eğitim grubunun programa ilişkin görüşleri, derste yapılan etkinliklerin onları olumlu yönde geliştirdiği şeklindedir. Anahtar Sözcükler: Düşünme Becerileri, Başarılı Zeka Kuramı, Öğretmen Eğitimi

THE EFFECTS OF THINKING SKILLS EDUCATION ON THE CRITICAL, CREATIVE THINKING AND PROBLEM SOLVING SKILLS OF PRESCHOOL TEACHER CANDIDATES The goal of this study was to test for the effects of Thinking Skills Training Program on the preschool teacher candidates who were all 4th year students enrolled the academic year 2006-2007. The training program inspired by Sternberg’s Successful Intelligence. A quasi-experimental design was executed with three samples of students (N=101): treatment, comparison I and comparison II groups. Data was collected by Watson-Glaser Critical Thinking Appraisal, Torrance Creative Thinking Test, Heppner Problem Solving Inventory. According to the results of this study; •For the treatment group, the total scores obtained from post-tests indicate significant results in critical thinking in the dimensions except interpretation. The post-test of total scores in critical thinking indicate that treatment group performed significantly better than both comparison groups. •For the treatment group post-test scores of creative thinking skills the following were significant: verbal fluency, verbal flexibility, verbal originality, figural fluency, figural originality, emotional expressions, figural elaboration, abstractness of titles, unusual visualization, richness of imagery. In the post-test scores of verbal fluency, verbal originality, figural originality, abstractness of titles, richness of imagery, fantasy, the treatment group performed significantly better than comparison groups. In the post-test scores of emotional expressions, extending or breaking boundaries, humor, and colorfulness of imagery the treatment group performed significantly better than the comparison II group. •In the post test scores of perceptions of problem solving skills, the treatment group is significantly better than both comparison groups. •It is observed that most of the students in treatment group have positive ideas toward thinking activities done in the classroom. Key words: Thinking skills, Successful Intelligence, Teacher Training Program