Ümraniye ilçesinde kişilerin sağlığı ve hastalığı açıklayışları, sağlık arama davranışları, iyileştirici sağlık hizmetlerini kullanımları, aldıkları sağlık hizmetinden memnuniyetleri ve bunları etkileyen etmenler

Abstract

İstanbul'un Ümraniye ilçesinde yaşayan kişilerin sağlığı ve hastalığı açıklayışlarını, sağlık arama davranışlarını, genellikle ve son hastalıkta sağlık hizmetlerini kullanımlarını, başvurdukları sağlık kuruluşlarını tercih nedenlerini ve aldıkları hizmetten memnuniyetlerini ve bunları etkileyen etmenleri incelemek amacıyla planlanan kesitsel tipteki bu araştırma, 605 kişi üzerinde yürütülmüştür. Araştırmada nüfusa ağırlıklı küme örnekleme yöntemi kullanılmış ve veriler yüz yüze anket tekniği ile toplanmıştır. Verilerin analizinde Chi square, McNemar ve Kappa testleri kullanılmıştır. Ümraniye'de yaşayan kişilerin %61,4'ünün kendini rahatsız hissettiğinde değişik kaynaklardan edindiği ilaçları kullandığı, %41,1'inin doktora başvurduğu; sağlık arama davranışı üzerinde sosyal güvence ve sürekli bakım kaynağın sahip olmanın etkili olduğu saptanmıştır. Ancak ağır-ciddi ölümcül durumlarda doktora gittiğini belirtenlerin oranı %66,4 iken, yalnızca %13,9'u hemen doktora başvurduğunu belirtmiştir. Doktor başvuranların çoğu genellikle özel sağlık kuruluşlarını ve kamu finansmanlı hastaneleri tercih etmekte; tercih nedeni olarak da, en yüksek oranda sosyal güvence, ekonomik nedenler ve insanca davranışlarla karşılaşma ifade edilmektedir. Sağlık kuruluşlarına başvuranların %68,6'sı genellikle başvurduğu sağlık kuruluşundan memnun olduğunu ifade etmiştir. Son bir ay içinde herhangi bir rahatsızlık geçirme oranının %48,3'tür. Kişilerin, sağlık hizmetlerini kullanma konusunda, son hastalıkta da büyük ölçüde genellikle davrandığı gibi davrandığı saptanmıştır. ANAHTAR SÖZCÜKLER: Sağlığı ve Hastalığı Açıklama, Sağlık Arama Davranışı, Sağlık Hizmetlerinin Kullanımı, Hasta Memnuniyeti, Nüfusa Ağırlıklı Küme Örnekleme, Ümraniye. The aim of this cross-sectional study is to investigate the explanation of health and illness of people living in Umraniye District of Istanbul, their health seekİng behavior, their usual and last illness health services utilization, the reasons of health facility preferances, their patient satisfaction and the factors affecting them. The study is carried out on 605 people. Population wieghted cluster sampling method is used in the study and data is collected with face - to - face interview tecnique. In the analysis, chi square, McNemar and Kappa tests are used. It is observed that 61,4% of people living in Umraniye use drugs that are obtained from different sources; 41,1% go to doctor; when they fell sick. Social security and having a regular care resource has impact on health seeking behavior. However, 61,4% say that they go to doctor for serious-severe-deahly situations; only 13,9% go to doctor immediately. Those who go to doctor, usually prefer private health facilities and state financed hospitals; the reason for this choice is said to be social security, economical reasons and willingness to meet with humanistic approaches. 68,6% of people going to health facilities say they are satisfied with the facility. The rate of having any illness within the last month is 48,3% and it is observed that health services utilization behavior almost the same as previous illness. KEY WORDS: Explaining Health And Illness, Health Seeking Behavior, Health Services Utilization, Patient Satisfaction, Population Wieghted Cluster Sampling, Umraniye.