Yüce Divan sıfatıyla Anayasa Mahkemesi

Abstract

Devletin üst düzey bazı yetkililerinin yargılanmasını ifade eden Yüce Divan yargılamasını konu alan tezimizin sistematik yapısı ve içeriği kısaca şöyledir; Yüce Divan yargılamasını halen yürütmekte olan Anayasa Mahkmesi’nin tanımı ve yapısı incelenerek başlanmıştır. Daha sonra Yüce Divan’ın kavram olarak tanımı ve amacı incelenmiş, Osmanlı’dan günümüze Yüce Divan tarihçesi ve bazı örneklerle karşılaştırmalı hukuktaki yeri incelenmiştir. Tezimizin ikinci bölümünde ise Yüce Divan sıfatının Anayasa Mahkemesi’ne verilmesinin nedenleri, bu konudaki tartışmalar, Yüce Divan olarak Anayasa Mahkemesi’nin hukuki niteliği, Yüce Divan’ın oluşumu ve teşkilat yapısı, Yüce Divan’ın görev ve yetkileri, şahıslar açısından, suçlar açısından (madde itibariyle) ve yer açısından yetki, Yüce Divan’da irtibat dolayısıyla görev sınırının aşılması, Yüce Divan’a sevk kararının niteliği, Yüce Divan’da uygulanacak usul hükümleri, davanın Yüce Divan önüne gelene kadar ki aşamalar (hazırlık soruşturması), hazırlık soruşturmasında usul, son soruşturma (Yargılama aşaması), yargılama aşamasına hazırlık, duruşmanın yürütülmesi, hüküm, Yüce Divan kararlarının kesinliği, temyizi, muhakemenin yenilenmesi, Yüce Divan kararlarının infazı, şartla tahliye hükümlerinin uygulanması hususları incelenmiştir. Üçüncü Bölümde ise; Yüce Divan’ın bu zamana kadar yapmış olduğu yargılamalar, en son kısımda ise tezimizin genel değerlendirmesi ve sonuç kısmı yeralmıştır. Buna göre, ülkemizde ki genel yargı organlarının tam anlamıyla bağımsız ve teminatlı olmaması sebebiyle üst düzey kamu görevlilerini görev suçları nedeniyle tarafsız, tereddütsüz ve cesaretle yargılayamayacağı gerçeği karşısında bu görevlerinin teminatlı ve bağımsız hakimlerden oluşan bir yüksek yargı organında yargılanmasının doğru olduğunu, ancak, Anayasa Mahkemesi’nin asli fonksiyonu, Başkan ve üyelerinin atanması, nitelikleri mesleki formasyonları ve kararlarının kesin olması hususları gözönüne alındığında bu görevin Anayasa Mahkemesi’ne verilmesinin isabetli bir tercih olmadığını düşünmekteyiz. Zira Anayasa Mahkemesi’nin, Yüce Divan faaliyeti açısından ortaya çıkan tüm eleştirilerin, bu görevin Yargıtay tarafından yerine getirilmesi durumunda, mahkemenin oluşumu, asli fonksiyonu, Başkanların ve üyelerin seçimi, nitelikleri ve mesleki formasyonları bir bütün olarak değerlendirildiğinde bertaraf edileceği kanısındayız.