Sigorta şirketlerinde mali yeterlilik Türkiye ve ABD karşılaştırması

Abstract

Sigortanın amacı tesadüflerin zararlı sonuçlarını önceden alınacak tedbirlerle ortadan kaldırmaktır. Bu durumda sigortanın birinci unsuru fertlerin hayatta karşılaşacakları rizikolar için kendilerini emniyette hissetmesidir. İkinci unsur ise toplam riskin dağıtılmasıdır. Sigorta şirketi bu işlevleri yerine getirebilmek için, tahsil ettiği primler karşılığında sigortalılarına ve sigorta ettirenlere sigorta güvencesi taahhüt etmekte ve aynı zamanda rizikonun bir kısmını veya tamamını reasürörlere sigorta ettirerek reasürans yoluyla dağıtmaktadırlar. Sigorta şirketleri; verdikleri teminatlara karşılık, gerçekleşmesi olası yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirebilmeleri ve bunun sonucu olarak sigortalıların mağdur olmamalarının temini bakımından, topladıkları primlerden oluşan fonları, yatırıma yönelik olarak kullanmaktadırlar. Başka bir ifadeyle sigorta şirketlerinin, sigortalıların hak ve menfaatlerini korumak ve onlara karşı sorumluluklarını en iyi şekilde yerine getirebilmek amacıyla finansal bakımdan sağlam bir yapıya sahip olmalarının yanı sıra, toplanan fonları zamanında ve doğru alanlara kanalize etmeleri önem arzetmektedir. Sigorta sektöründe elde edilen primler, sermaye piyasasında fon yaratarak birikimlerin mali piyasalara aktarılması ve sermaye piyasasındaki ve ekonomideki nakit akışının hızlanması sağlanmaktadır. Sermaye piyasasında, tasarruf sahiplerinin hak ve menfaatlerinin korunması; fon arzeden kesimlerin fon talep edenlere ait finansal bilgilerle etkin bir şekilde bilgilendirilmesi gerekmektedir. Sigorta sektöründe de geçerli olan kamuyu aydınlatma ilkesi olarak adlandırılan bu temel kurumun işleyebilmesi için kamuya açıklanan bilgilerin doğru ve eksiksiz olması gereklidir. Sermaye piyasasında işlem gören işletmelerin profesyonel yöneticileri yanı sıra hisse senedi talep edenlerin de analize önem vermeleri bu gelişmeye hızlandırıcı etkide bulunmaktadır. Ancak Bilanço ve Gelir tablosu bilgilerinin doğruyu yansıtmadığı tartışmaları herzaman yapılmaktadır. Kaldı ki, sigorta şirketlerinin bilanço ve gelir tabloları biçim ve kapsam olarak teknik kalmakta ve analiz yapan kişinin tasnif ve arındırma açısından bir dizi çalışma yapmasını gerektirmektedir. Sigorta şirketlerinde teknik yazılım sonuçları şirketin nihai sonuçlarının esasını teşkil etmektedir.1980’li yılların ortasında ABD’de teknik yazılım sonuçlarının kötüleşmesi hayat dışı sektörde aşırı hasarlardan ileri gelmiş ve ülkede mali yetersizliğin büyük ölçüde artmasına neden olmuştur. Hasarlardaki artışın nedeni doğal afetlerdir. Özellikle ülkemizin deprem bölgesi olması nedeniyle dünyada yaşanan doğal afetlerle ilgili geçmiş deneyimler dikkatle izlenmelidir. Sigorta şirketlerinin en önemli sorunu sermaye gereksiniminin yeterli ve doğru olarak tespit edilmemesidir. Çünkü sigortacılıkta başarının ölçülerinden en önemlisi, rizikonun iyi tanımlanması ve onu taşıyabilmek için gerekli mali bünyenin oluşturulmasıdır. Bu çalışmada mali bünyenin yeterliliğinin hesaplanması için ABD’de ve Türkiye‘de kullanılan yöntemler incelenmiştir. Ülkemizde, ABD’de kullanılan statik analiz yöntemi kullanılmaktadır. Bu yöntem klasik bilanço ve kar zarar hesaplarının incelenmesidir. Bilançolardan alınan bir takım anahtar verilerin statik biçimde incelenerek değerlendirilmesi yetersiz kalmaktadır. ABD’de statik analiz yöntemine (IRIS, FAST Oranlamaları) ek olarak Sermayenin Riske Endekslenmesi Yöntemi ve Dinamik Mali Yeterlilik Yöntemi de kullanılmaya başlanmıştır. Sermayenin Riske Endekslenmesi Yöntemi; sermaye yeterliliği ile yüklenilmiş riskler arasında kantatif yani sayısal niceliğe göre ilişki kurma metodudur. Risk yüklenimi esasına göre saptanan sermaye gereksinmesi aslında referans niteliği taşır. Denetleme kurumları, şirketin aktifleri azalarak asgari limitlere gelmeden önce müdahale ederler. Asgari sermaye sınırının iki mislini yakalayamayan sigorta şirketleri, denetleme kuruluna, mali bünyelerini nasıl revizyona tabi tutulacağı ve uygulanacak tedbir paketi hakkında bilgi vermeye davet edilirler. Yazılım yüklenimleri ile ilgili karşılıkların hesabı NAIC standatlarına uygun olarak yapılmalıdır. Bu karşılıkların yatırımının nasıl yapılacağı ise dolaylı olarak düzenlenmiştir. Yatırım araçları risk kategorilerine göre değerlendirilir. ABD’de teknik karşılık yatırımlarının mutlaka yurt içinde yapılması gerekmektedir. Ayrıca alternatif Mali Yeterlilik Yöntemi olarak Dinamik Mali Yeterlilik Analiz Yöntemi kullanılmaktadır. Bu yöntem Fillandiyalı bir çalışma grubu tarafından geliştirilmiştir. Şirketleri batırabilecek olasılıkların dinamik biçimde yaratılarak şirket üzerinde denenmesi ve işletmenin bu yöntemlerle simulatif olarak sınanması metodudur. Yaratılacak senaryolar iş ve piyasa koşullarındaki muhtemel gelişmeleri ele almalı ve buna uygun olarak bilanço ve kar zarar verilerinin nakit akışı ve likiditenin getireceği alternatif sonuçlar değerlendirilmelidir. Sonuç olarak, sigorta sektöründe ve ülke ekonomisinde yaşanan hızlı değişimler, globalleşme, fiyat rekabeti ve teknolojik gelişmeler şirketlerin bu hızlı değişim sürecine ayak uydurmalarını gerektirmektedir. Bu hızlı değişim sürecinde sigorta şirketlerinin de karlılıklarının sıkı kontrol edilmesi ülke ekonomisi açısından önem taşımaktadır. Ülkemizde özel emeklilik ve sağlık sigortalarına duyulan ihtiyacın artması, sosyal güvenlik sisteminde değişiklikler meydana gelmesi ile sigorta şirketlerinin mali yeterliliklerinin daha sıkı takip edilmesi gerekmektedir. Sigorta Murakabe Kurulu ve Sigortacılık Genel Müdürlüğünün ortaya koydukları standartlar doğrultusunda oluşturulan mali yeterlilik temini yanında şirketlerin gelecekte varlıklarını sürdürebilmeleri için mali yapılarını güçlendirebilmeleri için ABD uygulamalarında gördüğümüz gibi erken uyarı sistemlerinin uygulanması ve dinamik mali yeterlilik analizlerinin kullanılmalıdır. The objective of insurance is to remove the damaging results of coincidences with the precautions to be taken beforehand. Under these circumstances, the main feature of insurance is the sense of safety felt by the individuals in face of the risks which they would encounter with in life. The second feature is the distribution of the total risk. The insurance company undertakes to give the security of insurance to the insured and the insurers in return of the premiums it collects in order to realize these functions and, at the same time, it distributes part or the total of the risk by means of getting the risk insured by the reassurers. The insurance companies use the funds for investments, which are formed by the premiums they collect in return of the guarantees they give, to completely meet the requirements probable to occur and in order to provide for the insured to be treated justly. In other words, while having a solid financial structure bears great importance for the insurance companies, it is also important for them to channel the funds to the right fields at the right time in order for them to be able to protect the rights and benefits of the insured and to meet the responsibilities they undertake. The premiums collected in the insurance sector provide for a fund to be formed and the savings to be transferred to the financial markets and the expedition of flow of cash in the capital market and the economy. While the rights and benefits of the owners of the savings should be protected in the capital market, the sector offering funds should be duly informed as to the financial status of the ones requesting funds. The information announced to the public should be correct and complete in order for this basic principle, called as informing and enlightening the public which is also valid in the insurance sector, to be operational.The attribution of great importance to analysis by the ones requesting shares in addition to the professional managers of the establishments operative in the capital market have an expediting effect on this development. However, there are always disputes regarding the reflection of realities in the balance sheets and the income tables. Further, while the balance sheets and the income tables of the insurance companies remain as technical as to their forms and contents, they require a series of work to be done from the point of view of classification and simplification by the one undertaking the analysis. The results of the technical software form the basis of the final results of the company. The worsening of the technical software results in the U.S.A. in the middle of 1980's sourced from the extreme damages in the sectors not related with life and it lead to the substantially increased financial insufficiency in the country. The reason of this increase in the damages was the natural catastrophes. Since our country is in the earthquake zone, the past experiences acquired as a result of the natural catastrophes lived through all around the world should be carefully followed up. The main problem of the insurance companies is the lack of sufficient and correct determination of the capital requirement. Because the most important criteria of success is the proper definition of the risk and the formation of the required financial body to undertake it. In this study, the methods used for the calculation of the sufficiency of the financial budget in the U.S.A. and in Turkey are scrutinized. The static analysis method is used in our country which is used in the U.S.A.. This method consists of the study of the classical balance sheets and the profit and loss accounts. The evaluation of some key data taken from the balance sheets by a static scrutiny remains insufficient. In the U.S.A., the Method of Indicing Capital to the Risk and the Method of Dynamic Financial Sufficiency are started to be used in addition to the static analysis method (IRIS, FAST Measurements). The Method of Indicing Capital to the Risk is the method of establishing quantitative relations between the capital sufficiency and the undertaken risks which means establishing the relation based on the numeral quantity. Basically, the capital requirement determined on the basis of risk obligation bears the characteristic of being a reference. The supervising establishments intervene before the assets of the company lessen and fall down to minimum limits. The insurance companies which cannot succeed in catching the double of the minimum capital limit are invited to the supervising board to give information about the revision to which their financial bodies will be subjected to and the precaution package to be applied. The accounting of provisions related with software loading should be made in accordance with the NAIC standards. The means for the investment of these provisions are indirectly organized. The tools of investment are evaluated according to the risk categories. In the U.S.A., the investment of technical provisions should be made locally. Besides, the Dynamic Financial Sufficiency Analysis Method is used as the alternative Financial Sufficiency Method. This method is developed by a Finnish study group. This is the method in which the possibilities which would crack the companies are dynamically created and tested on them and thus, the simulative trial of the company with these methods. The scenarios to be created should consider the probable developments in the business and market conditions and the alternative results to be brought forth by the cash flow of the balance sheet and the profit and loss data should be evaluated according to this.