Hakikat sonrası çağda dijital medyada sahte içerikler : Filistin-İsrail savaşı ile ilgili içerikler üzerine bir inceleme

Abstract

Hakikat sonrası (Post-Truth) kavramı, sosyal medya etkileşimlerine yönelik kamuoyunun tutumunu önemli ölçüde etkilemiştir. Sosyal medya içeriklerinin yüksek penetrasyon oranı gerçeklerden ziyade kişisel inançları takip etme eğilimini güçlendirebilmektedir. Özellikle savaşlar, salgın hastalıklar, afetler ve siyasi krizler gibi acil durumlarda sosyal medyada hakikat ötesi eğilimler ve enformasyonun hızlı yayılımı ile birlikte sahte içerik sorunu ortaya çıkmıştır. İsrail-Filistin çatışması da ideolojik, jeopolitik, kültürel ve siyasi önemi nedeniyle siber uzayda çok sayıda sahte haber içeriğinin üretildiği öenmli konulardan biridir. Bu nedenle çalışmada Filistin – İsrail Savaşı bağlamındaki sahte içeriklerin incelenmesi tercih edilmiştir. Bu çalışma sahte içeriği tematik olarak analiz etme amacı doğrultusunda Türkiye’deki önde gelen üç doğruluk kontrol kuruluşu olan Teyit.org, Malumatfuruş ve Doğruluk Payı platformlarının doğruluk kontrolü gerçekleştirdiği içerikleri temel almıştır. , 7 Ekim 2023 ve 30 Nisan 2025'te İsrail ve Filistin arasındaki son savaşın başlangıcından itibaren paylaşılan, yayınlanan ve etkileşimde bulunulan sahte içerikler araştırma verisini oluşturmuştur. Elde edilen veriler tematik analize tabi tutularak, sahte içeriklerin yapısal özellikleri ve hangi platformlarda paylaşıldıkları ortaya konmaya çalışılmıştır. Tematik olarak, sahte içeriklerin çoğu doğrudan Filistin Yanlısı Mesajı İçeren Sahte İçerikler Ana temasında yoğunlaşmaktadır.

The concept of post-truth has significantly influenced public attitudes toward social media interactions. The high penetration rate of social media content can reinforce the tendency to follow personal beliefs rather than facts. Particularly in emergencies such as wars, epidemics, disasters, and political crises, the problem of fake content has emerged on social media, along with post-truth tendencies and the rapid spread of information. The Israeli-Palestinian conflict is also one of the important issues that has generated a large number of fake news content in cyberspace due to its ideological, geopolitical, cultural, and political significance. Therefore, this study chose to examine fake content in the context of the Palestinian-Israeli War. This study is based on content verified by Turkey's three leading fact-checking organizations, Teyit.org, Malumatfuruş, and Doğruluk Payı, with the aim of analyzing fake content thematically. Fake content shared, published, and interacted with since the start of the latest war between Israel and Palestine on October 7, 2023, and April 30, 2025, formed the research data. The data obtained was subjected to thematic analysis in an attempt to reveal the structural characteristics of fake content and the platforms on which it was shared. Thematically, most fake content is concentrated in the main theme of Fake Content Containing Pro-Palestinian Messages.