Türkiye’de özelleştirme ve telekomünikasyon sektörü

Abstract

Özelleştirme, korumacı piyasa koşulları altında, ithal ikameci modelle sanayileşmeye çalışan gelişmekte olan bizim gibi ülkeler için, ekonominin yeniden yapılandırılması aracı olarak görülmekte iken, zamanla iktisadi alt yapılarını rekabete dayalı serbest piyasa kurallarına göre işleten gelişmiş ülkelerde, devletin ekonomik yaşamdaki etkisini azaltmak ve özel sektörün canlılığından yararlanarak, kaynak kullanımında etkinliği arttırmak için kullanılan bir yöntem olarak algılanmıştır. Telekomünikasyon sektöründe devletin düzenleyici rolü ülkemizde son yıllarda gündemi sık sık işgal etmeye başlamıştır. Bu sektörde verilen hizmetlerin doğal tekel özellikleri bulunduğundan, özelleştirilmesinde rekabet ortamının yaratılması veya tam rekabet koşullarına uygun bir çalışma ortamının geçerli olabilmesi için, bağımsız düzenleyici idarelere ihtiyaç duyulmuştur. Bu bağlamda çalışmada özelleştirme kavramı üzerinde durulmuş, Dünyada telekomünikasyon sektörünün özelleştirilmesine ilişkin gelişmelere yer verilmiş, devam eden bölümde regülasyon tanımlanmış, daha sonra düzenleyici kurumlardan söz edilerek Ülkemiz için telekomünikasyon alanında düzenleyici ve denetleyici kurum olan telekomünikasyon Kurumundan bahsedilmiştir. Ayrıca Dünyadaki telekomünikasyon sektörünün gelişimi anlatılarak buradan hareketle PTT döneminden itibaren Türkiye’deki telekomünikasyon sektörünün tarihi gelişimi anlatılmış, fiyatlamaya etki eden unsurlar incelenmiş ve sonuç bölümünde ise çalışmaya ilişkin genel değerlendirmeler yapılmıştır.In the earlier periods, privatization was assessed as a tool of re-engineering the economy for the countries which was trying to develop under conservative market conditions similiar to Turkey. But in the time progress, it has been thought as a tool which aims to reduce public effect in the economy and augment the efficiency in allocation of resources by activating private enterprises in developed countries which largely depedent on competitive market infastructures. In the last few years, the regulatory role of the public authority in telecomunication sector has captivated an important title in the agenda. Since the services given in this sector have natural monopolictic characteristics, in the privatization process independant regulatory bodies are required to make the current economic structure suitable to competitive market conditions. In this thesis, firstly the privatization concept is expressed, related to this concept, some cases of telecominication sector privatizations worldwide are given, then regulation concept is stated. In the following chapters, describing the regulatory body in Turkish telecomunication sector, Telekomünikasyon Kurumu, in recided. Also narrating the historical background of telecomunication sector both in the world and in Turkey, the factors that affect pricing process of services are cleared and some concluding remarks are given.