Publication: Özel hayatın Tv magazin programlarına yansıması ve bu yansımanın hukuki, etik sınırları
Abstract
Biz bu tez çalışmamızda; günümüzün en etkili kitle iletişim aracı olan televizyonların haber ve programlarında (hususi olarak magaziner içerikli olanlarında) kişilerin ve ağırlı olarak da Medyatik/ Kamuya Mal Olmuş Kişilerin Özel Hayatlarının haber konusu yapılması hususunu ele almaya çalıştık. Buradaki mevcut durumu irdelemeye çalışırken de öncelikle konunun ana donelerini ortaya koymaya gayret ettik. Çünkü tezimizde ortaya koyduğumuz bilgi ve savlarımızın tam anlaşılabilmesi için konunun gelişim sürecinin iyi bilinmesi ve backroundunun açık ve sarih olması gerekiyordu. Bu maksatla -ilk olarak- birinci bölümde basın ve medyanın ne olduğunu, Türkiye için kısa tarihini ve bir yerde de nasıl olması gerektiğini ortaya koymaya çalıştık. İkinci bölümde ise basının en önemli varlık unsuru olan özgürlüğü kavramını inceledikten sonra da bu hürriyetin sınırlarını etiksel ve kurumsal açıdan sorgulamaya çalıştık. Zira, hiçbir sahada hürriyet istediğini kuralsız ve kaidesiz olarak yapabilmek olarak algılanamayacağı ve bir özgürlüğün, başkasının özgürlüğünün başladığı yerde bittiği gibi... bu ölçüler basın ve iletişim alanında da geçerli olacaktır. Basın özgürlüğünün sınırları çizilmeye çalışılırken de meselenin etik değerler boyutu ve kurumsal oluşumlar süreci ortaya konulmaya çalışıldı. Çünkü konunun gerçekçi olarak anlaşılabilmesi için, öncelikle özgürlüklerin çatıştığı asli unsurların ele alınması gerekiyordu. Üçüncü bölümde ise ağırlıklı olarak özel hayatın haber yapılması hususu mercek altına yatırıldı. Burada bir kişilik hakkının ihlali söz konusuysa; öncelikle kişilik ve kişilik hakları kavramlarını açmak gerekiyordu. Kısaca bu hususlar değinildikten sonra Özel Hayat kavramının boyutları ve sınırları ele alındı, hukuka uygunluk sebepleri ve ilkeleri irdelendi. Bu çalışmamızda bu tür haberciliğin aslında nasıl olması gerektiği ortaya konulmaya çalışılırken, mevcut durum ve konjonktür de yansıtılmaya çalışılmıştır. Anabilim Dalımız İletişim olmakla birlikte, işin hukuki bir temeli olmasından dolayı Kişilik Haklarından Özel Hayat hususunun hukuki boyutu, konunun hukuki kaynaklarının genel taraması yapılmak suretiyle detaylı incelenmesine çalışılmıştır. Bunu yaparken de iletişim bilimleri arka planında değerlendirmesi yapılmıştır. Son kısım olan dördüncü bölümde ise; evvela 'pop' , 'popüler kültür' ve 'medyatik kişi' kavramlarının açılımı yapıldı... Akabinde, -pratikte- medyatik kişileri TV program ve haberlerinde konu edinen magazincilerin görüş ve mülakatlarına yer verdik. Neticede, fiilen bu işlemi yapanlar onlardı ve bunu yaparken neleri düşünüp, hangi ilkelere göre hareket ettiklerini -konunun sıhhati açısından- iyi anlamak gerekiyordu... Kişilerin ve özellikle de Kamuya Mal Olmuş Kişilerin özel yaşamları haber konusu yapılmasının genel panoraması çıkarılırken; özel TV'lerdeki amansız rekabet ortamında ve raiting kaygılarının esas olduğu bir düzlemde fiili - hukuki düzenlemelere rağmen- yayıncılıktaki mesleki etik müessesesinin tam oturmamış olduğu gözlemlendi. Böyle bir zeminde de doğal olarak da işler biraz el yordamı ile yol almakta... Ümit ederiz ki bir gün medyamızda herhangi bir baskıya ve kurumsal yaptırıma gerek kalmaksızın çalışan sağduyulu bir anlayış hakim olur... Böyle bir durumda ise kişilerin mağduriyet ve şikayetleri kalmayacak (hiç olmazsa en aza inecek) ve toplum ile toplumun sözcülüğü ve bilgilendirilmesi görevini üstlenmiş olan medya arasında tam bir güven tesis edilmiş olacaktır... ve böylelikle de 4. Kuvvet olan medya gücünü gerçek anlamda halktan alacaktır...!
In our work, we tried to consider the becoming news of private lives of people, particularly those who became mediatic, in the news and programs of one of the most efficient means of mass communication, namely Television. Throughout our research, we primarily tried to put the de facto situation in main titels of the subject. Because it wa necessary to put the background of the development process of the subject clearly in order to make our information and claims in our thesis. Therefore preciously we explained in the first chapter what press and media are and their brief history in Turkey is and who these ought to be in anywhere else. In the second chapter, we searched one of the most important existing conditions of press, namely freedom and questioned the ethical and institutional limits of freedom. The criteria like it is unjust to do whatever one want to whithout regarding any rule and ones freedom shall end when the freedom of theother begins would be valid in the field of press and communication as well. At the same process where the limits of freedom of press to be set, we tried to put process of the ethical values and institutional dimensions of the subjects. Because it was unavoidable to consider the contradictions of freedoms primarily in order to make the subject understandable. In the third chapter we largely focused on to make news of private lives. Here it should have been defined what violation of personal right is. After touching these problems we tried to explain the dimensions of the concept and limits of private life under the spotlight of being mediatic and popular In this work, it is endevoured to reflect on how such kind of ews understanding to be and what the existing situation and conjuncture is. Although our major topic is communication, we searched also the legal dimensions - because the subject concerns also a legal fundament- through scanning the general resources of the topic. In the fourth chapter which is also the last chapter, we gave place to the reflections and interviews of the very people who are subjects of TV news and programs in their real life. There are the people who perform such a job and it was very vital in order to fetsch the subject healthy to understand how those people motivated and according to which criteria the y acted. During our research how private lives of people, particularly popular people - should be news, we reported that despite the legal regulations the media ethic was not cared in the arena of private TVs rivalry which wa motivated from rating worries. In such an area, things would go gropingly. We hope that one day our media shall be dominated by a common sense which functions whithout any coercion or sanction of any institution. In such an environment people would not claim about being unjustly treated (at least it would reduced to the least extent) and the trust between society and the media which undertook the spokesmanship and information duty would be achieved. Thus, the fourth power media would take ist power from the community.
In our work, we tried to consider the becoming news of private lives of people, particularly those who became mediatic, in the news and programs of one of the most efficient means of mass communication, namely Television. Throughout our research, we primarily tried to put the de facto situation in main titels of the subject. Because it wa necessary to put the background of the development process of the subject clearly in order to make our information and claims in our thesis. Therefore preciously we explained in the first chapter what press and media are and their brief history in Turkey is and who these ought to be in anywhere else. In the second chapter, we searched one of the most important existing conditions of press, namely freedom and questioned the ethical and institutional limits of freedom. The criteria like it is unjust to do whatever one want to whithout regarding any rule and ones freedom shall end when the freedom of theother begins would be valid in the field of press and communication as well. At the same process where the limits of freedom of press to be set, we tried to put process of the ethical values and institutional dimensions of the subjects. Because it was unavoidable to consider the contradictions of freedoms primarily in order to make the subject understandable. In the third chapter we largely focused on to make news of private lives. Here it should have been defined what violation of personal right is. After touching these problems we tried to explain the dimensions of the concept and limits of private life under the spotlight of being mediatic and popular In this work, it is endevoured to reflect on how such kind of ews understanding to be and what the existing situation and conjuncture is. Although our major topic is communication, we searched also the legal dimensions - because the subject concerns also a legal fundament- through scanning the general resources of the topic. In the fourth chapter which is also the last chapter, we gave place to the reflections and interviews of the very people who are subjects of TV news and programs in their real life. There are the people who perform such a job and it was very vital in order to fetsch the subject healthy to understand how those people motivated and according to which criteria the y acted. During our research how private lives of people, particularly popular people - should be news, we reported that despite the legal regulations the media ethic was not cared in the arena of private TVs rivalry which wa motivated from rating worries. In such an area, things would go gropingly. We hope that one day our media shall be dominated by a common sense which functions whithout any coercion or sanction of any institution. In such an environment people would not claim about being unjustly treated (at least it would reduced to the least extent) and the trust between society and the media which undertook the spokesmanship and information duty would be achieved. Thus, the fourth power media would take ist power from the community.