Entelektüel sermaye ve insan kaynaklarının entelektüel sermaye içindeki yeri

Abstract

Rekabetin küreselleşmesi, yeniliğin ve yaratıcılığın anılan rekabet ortamında kritik öğe olması, işletmeleri yeni değerleri yaratmaya, transfer etmeye, mevcutlardan yeni boyutlar çıkarmaya zorlamaktadır. Bu zorunluluklar, mevcut yapılar, algılar, yönetim yaklaşımları, örgüt iklimlerinin baştan aşağıya başkalaşmasını da gerekli kılmaktadır. Anılan tarzda başkalaşmaya ve değer yaratmaya olanak sağlayan çekici işletme konularından bir tanesi de Entelektüel Sermayedir. Entelektüel sermaye, işletmelerin maddi varlıkların ötesinde, maddi olmayan varlıklarla daha fazla değer yaratabileceklerini vurgulanan bir konudur. Sınırlı sayıda parlak zekâya sahip yöneticilerin varlığıyla işletmeleri geliştirmeye çalışmanın aksine, çalışanların tamamının kültürlü olmalarını öngören bir yaklaşımdır. Çalışanlar arasında ilişkilerin geliştirilmesi, yapılan çalışmaların formelleştirilmesi, yaratıcılığın, yenilikçiliğin geliştirilmesi ile işletmelerin değer yaratabileceğini öngören bir bakış açısıdır. Bu çalışmada, işletme yönetiminin gündemini özellikle son dönemde meşgul eden entelektüel sermaye ve işgücünün entelektüel sermaye içindeki yeri ve önemi üzerinde durulmaktadır. Entelektüel sermaye kapsamına giren öğeler şunlardır: I. İnsan Sermayesi: İnsan kaynağının yetkinliği (bilgi, yaratıcılık, analitik düşünce, değişime uyum sağlama, takım çalışmasına uyum, kaliteye ve çalışma düzenine özen gösterme, proaktif düşünebilme, inisiyatif kullanabilme, özgüven, iletişim becerileri, sorumluluk duygusu, vb.) ile yarattığı ekonomik katma değer. II. İçsel Entelektüel Sermaye a) Buluşlar: Çizimler, karalamalar, tasarımlar, planlar, bilgisayar programları, vb. ürün/ hizmet geliştirmeye yönelik buluşlar ve yönetsel öğelere yönelik ileri düzenlemeler. b) Örgütsel Yetkinlikler: Yönetim felsefesi, stratejiler, örgüt kültürü, süreçler, prosedürler c) Entelektüel Mülkiyetler: Patentler ve faydalı modeller, ticaret ve hizmet markaları, endüstriyel tasarımlar, coğrafi işaretler, entegre devrelerin topografyaları III. Dışsal Entelektüel Sermaye: Marka, müşteri sadakati, firma imajı, tedarikçiler, dağıtım kanallarının etkinliği, mali kurumlar nezrindeki kredibilite, stratejik işbirlikleri.

The globalization of competence and the rise of innovation and creativity as key factors for competitive advantage, enforce businesses create and transfer new values and add new dimensions to the existing ones. Therefore, changes in existing structures, perceptions, managerial approach and organization climate have gained vital importance. One of the interesting topics that enable businesses make such changes and thus create added value is Intellectual Capital. Intellectual capital is a subject that emphasizes on the reality that businesses may create more value with their intangible assets. Contrary to the common belief that businesses develop on the hands of very few clever managers, this approach puts forward that all employees must have and show the minimum required competences. It suggests that businesses may create value and gain competitive advantage by strengthening the relations between employees, formalizing the activities and encouraging innovation and creativity. Below are the elements that constitute the scope of Intellectual Capital: I. Human Capital: The economic value created by the competences of human capital, such as knowledge, creativity, analytical thinking, ability to change, accord with team-work, dedication to quality, proactive thinking, self-confidence, ability to communicate, a strong sense of responsibility, etc. II. Internal Intellectual Capital a) Innovations: The expression of creative thinking by innovations such as drawings, plans, designs, computer software and all actions taken regarding the positive development of managerial processes. b) Organizational Competencies: Management philosophy, strategies, organization culture, processes, procedures c) Intellectual Property: Patents, brands, industrial designs, topography of integrated circuits, geographical signs. III. External Intellectual Capital: Customer loyalty, image of the firm, credibility, agreements, the effectiveness of the distribution chain.