Medya ve Mültecileri Sivil Toplum Üzerinden Okumak: Mülteci-Der Örneği

Abstract

Medya ulaştığı en son teknolojiler aracılığıyla günümüzde, insanlığın en utanç verici, en savunmasız ve çaresiz kaldığı anlarına yani savaşlara tanıklık etmemizi sağlıyor. Bilindiği gibi Körfez Savaşı, izleyicilerin o güne kadar görmedikleri şekilde adeta bir sinematografiyle, gerçek savaş görüntülerini alımlayabilmeleriyle, medyanın savaşı yansıtmasında bir milat olmuştur. Bugün geldiğimiz noktaysa, savaşın bizzat içinde (-imiş gibi) hissederek, güvenli ortamlarımızda olup biteni izleme konforunun da ötesine geçmiş görünüyor. Medya alıcıları/hedef kitleleri, artık savaşlardan en çok etkilenenlerin -yani çocuklar, kadınlar, yaşlılar kısacası tüm sivillerin- yaşadıklarına tanıklık etme ve haberdar olma boyutuyla karşı karşıyalar. Bu durum, tek tek ülkeler ve devletleri yönetenlerin dışında bireylerin ve sivil toplumun da olaylarla ilgili insiyatif ve sorumluluk alabilme taleplerini beraberinde getiriyor. Çalışmada, Türkiye'de mültecilerle ilgili kurulan ilk sivil toplum kuruluşu olarak mülteci, göçmen, sığınmacı olarak adlandırılan insanların haklarını korumak ve savunmak için kurulan Mülteci-Der'in medyada ne ölçüde yer bulabildiği içerik analizi ve söylem analizi yöntemiyle araştırılmıştır. Derneğin medyada hangi ölçüde ve ne tür haberlerle temsil edildiği, Mülteci-Der'in konu ile ilgili kamuoyu ve gündem oluşmasına katkısını da göstereceğinden anlamlı görülmektedir. Suriye'de 2011 yılından beri devam eden savaştan hareketle, medyanın Suriyeli mültecilere ilişkin haberleri, yine mültecilere yönelik çalışmak için kurulmuş bir sivil toplum kuruluşu olan Mülteci-Der adlı kuruluş üzerinden analiz edilmiştir. Sonuç olarak derneğin faaliyet ve açıklamalarına ulusal basının sınırlı düzeyde yer verdiği, yerel basının haberlerinin ise ülkenin genelinde bir kamuoyu ve gündem oluşturmaktan uzak olduğu görülmektedir

Media allows us to witness to the moments – to the wars in which humanity remains most embarrassed, most vulnerable and most desperate - today via the latest technologies. It is known that the Gulf War was a turning point in media’s illustration of a war, meaning that its representation of actual war footage as a cinematography to the audience in a way never seen before. The point where we have arrived at today seems that it has gone beyond watching the war in our safe places by feeling as if we were directly involved in it. Media receivers/target audiences are now facing the witnessing and being aware of the incidents that all civilians –especially the most affected ones, children, women and elderly peopleexperienced. This situation brings along the demands of societies who are willing to take responsibilities and initiatives about the events they witnessed, besides the countries and the governments. In this study, the extent to which Multeci-Der as a non-governmental organization that works for refugee problems can represent itself in the media is analyzed by content analysis and discourse analysis methods. In what extent the association is represented and with what types of news it is represented is considered significant, since it shows Multeci-Der’s contributions for creating an agenda on the subject. With reference to the ongoing war in Syria since 2011, the media news regarding Syrian refugees have been analyzed over Multeci-Der, which was established as a non-governmental organization in order to work for refugees. As a result, it is seen that the national press reserves a limited attention about the association’s activities and statements, and the news of local press seem to be far from creating an agenda and public opinion throughout the country