Küreselleşme ve geleneksel türk sporları

Abstract

1. ÖZET İletişim teknolojilerinin gelişmesine bağlı olarak siyasal, ekonomik ve kültürel yönden ilişkilerin sıklaşması olarak ifade edilen küreselleşme süreci, makro değişimlere neden olmaktadır. Bu süreçte bazı sporlar küresel boyutlara ulaşarak diğer sporlardan farklı nitelikler kazanmaktadır. Araştırmanın amacı, küreselleşme sürecinde spordaki dönüşümlerin geleneksel Türk sporlarına yansımalarını belirlemektir. Araştırma, teorik ve uygulamalı çalışma olmak üzere iki aşamadan oluşmuştur. Teorik bölümde; küreselleşme süreci, sporun tarihsel gelişimi, geleneksel sporlar, modern sporlar, sporda küreselleşme evreleri ve Türkiye’de ulusal ya da yerel düzeyde yapılan geleneksel Türk sporları incelenmiştir. Bu sporların modern sporun dinamiklerinden etkilenerek değişime uğradığı belirlenmiştir. Ulusal veya uluslararası örgütlenme ve kurallaşmayı zorunlu kılan küresel sporun ulusal ve yerel yansımaları, geleneksel Türk sporlarının otantik atmosferinin kaybolmasına neden olmaktadır. Araştırmanın uygulamalı bölümünde, geleneksel sporların geçmişteki ve günümüzdeki durumunu ortaya koyabilmek için hazırlanan anket, “geleneksel spor kamuoyu”nu oluşturduğu varsayılan, geleneksel güreşler, atlı sporlar, kızak yarışlarında sporcu, hakem, antrenör veya idareci olarak görev almış 800 kişiye uygulanmıştır. Spora yönelmede ailenin ve yörenin, katılımda bu sporlara ilgi ve sevginin artmasının etkili olduğu gözlenirken, medyanın etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Geleneksel sporlarda kadınların yok denecek kadar az olduğu gözlenirken, erkek egemen yapının varlığının spor dalına göre değiştiği belirlenmiştir. Atlı spor ve geleneksel kızak yapanlar kadınların da bu sporlara katılımını yoğun bir biçimde isterken, geleneksel güreşte bu durum kendi içinde farklılaşmaktadır. Araştırma grubu, geleneksel sporların dünyaya yayılmasını istemekte, ancak bunun geleneklere bağlı kalarak gerçekleşmesini vurgulamaktadır. Fakat bu sporların küreselleşme dinamiklerine eklemlenmeden evrensel boyutlar kazanması zor görünmektedir. Geleneksel sporlar gelenek ve ritüellerini koruyarak yerel kalma veya küresel dinamikler sonucu gelenekleri aşınarak evrensel olma ikileminde kalmıştır. 2.

Globalization and Traditional Turkish Sports Due to the steady improvement of communication technologies, and due to increase of political, economic and cultural relations, the globalization process causes macro changes. During this process, some sports reach global sizes, and therefore, reach different qualifications, compared to other sports. The purpose of this research is to determine the development of the sports which are in global process and their reflection to the traditional Turkish sports. This research is composed of two parts which is divided to the theoretical- and practical studies. In the theoretical part, the globalization process, the historical progress of sports, the traditional sports, the modern sports, the globalization phases in sports, and the national and local traditional sports, made in Turkey, have been analyzed. It has been determined that these sports have been exchanged, as they were influenced from the dynamics of modern sports. The national and local reflections of global sports which make it necessary to be organized on an international basis, causes losing of authentic atmosphere of traditional Turkish sports. In practical part of the research, the survey which was prepared to display the situation of traditional sports at the present day and in the past, has been applied to 800 people who had worked in the traditional sports -traditional wrestling, horse-riding, sledge, as athlete, referee, trainer and administrator. It has been determined that family and environment are effective in sports tendency but media isn’t. It has been observed that women are very few in the traditional sports, and the existence of men hegemony changes according to sports branch. Horse-riders and sledges want women to join these sports, however in the traditional wrestling, this situation acquire a different character. The research group wants traditional sports to spread all around the world, but they want it to realize by preserve certain traditions. However, these sports seem difficult to have universal size without articulating globalization dynamics. Traditional sports have been in a dilemma either to remain local by protecting their traditions and rituals or to be universal by losing their traditions because of global dynamics