Servikal uyandırılmış somatosensoryel potansiyellerde metodolojik çalışma

Abstract

Somatosensoryel uyandırılmış potansiyeller (SUP), spinal ve intrakranial segmentler içinde somatosensoryel yolların iletimini değerlendirmek için kullanılan, noninvaziv, kolay uygulanabilir bir testtir. Bilekten median sinir uyarımı ile elde edilen servikal, subkortikal ve kortikal SUP yanıtları için literatürde farklı kayıt ve referans elektrod yerleşimleri bildirilmiştir. Bu çalışmayı, servikal, subkortikal, kortikal SUP potansiyellerinin en iyi elde edilebileceği kayıt ve referans noktalarını belirlemek amacı ile planladık. Bu amaçla 16-40 yaşları arasında 52 sağlıklı gönüllü seçtik. Bu kişilerde, kayıt elektrodlarını; aynı taraf erb noktasına (Epi), 5.servikal vertebra spinöz çıkıntısına (C5), anterior servikal supraglottal bölgeye (AC), Fz noktasına, ipsilateral (Pi) ve kontrlateral (Pc) pariyetal bölgeye yerleştirdik. Referans elektrodlarını ise; karşı taraf erb noktasına (Epc), anterior servikal supraglottal bölgeye (AC), Fz, Fpz, karşı taraf omuz akromial çıkıntıya (Nc), aynı taraf kulak memesine yerleştirdik. Montajları ise; Epi-Epc, C5-AC,Pc-Fz, Pi-Nc, C5-Fpz, Fz-Epc, AC-NC, Pc-kulak olarak yaptık. Sup kayıtlarını sol median sinir uyarımı ile gerçekleştirdik. Elde edilen SUP potansiyellerinin, onset ve pik latanslarını, interonset ve interpik mesafelerini kaydederek bunların, boy, kol boyu, yaş, (yaş-20)2 ve kilo ile olan korelasyonlarını inceledik. Erb potansiyelini Epi-Epc montajında, N11 potansiyelini C5-Fpz montajında, N13 potansiyelini C5-AC montajında, N20 potansiyelini Pc-Fz montajında, N18 potansiyelini Pi-Nc montajında, P9 potansiyelini AC-Nc montajında, P11 potansiyelini Fz-Epc montajında, P13 potansiyelini Pi-Nc montajında, P14 potansiyelini Pc-kulak montajında, P22 potansiyelini Pc-Fz montajında elde ettik. Elde edilen potansiyellerin (N18 potansiyeli dışında) boy ile istatiksel olarak anlamlı ilişki olduğunu saptadık. Kol boyu ile ise N9, N11, N20, P22, P9, P11, P13, P14 potansiyellerinin arasında istatistiksel anlamlı ilişki olduğunu gördük. İnter-onset ve inter-pik sürelerinin kilo, boy, kol boyu, yaş, (yaş-20)2 ile istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmadığını saptadık. Sonuç olarak sefalik referans kullanımı ile servikal ve kortikal negatif potansiyeller daha iyi kaydedilmektedir. Subkortikal potansiyellerin daha iyi tanınabilmesi için nonsefalik referans kullanımı gereklidir. Somatosensory evoked potentials (SEP) have been widely accepted as a noninvasive, easy tolarated and useful method in the assesment of spinal and intracranial segments. There are different recording and referance application points have been stated at numerous articles for cervical, subcortical and cortical SEP responds recorded by median nerve stimulation at the level of the wrist. This study has been designed to determine the best placement of servical, subcortical and cortical electrodes for SEP. For this purpose we have selected 52 healthy volunteers between ages 16-40. Recording electrodes were placed at the ipsilateral Erb point (Epi), spinous process of the fifth servical vertebra (C5), anterior servical supraglottal region (AC), Fz point, ipsilateral (Pi) and contralateral parietal regions. Referance electrodes were placed at the contralateral Erb point (Epc), anterior servical supraglattal region (AC), Fz, Fpz, contralateral acromial process, ipsilateral ear lobe. We looked for a correlation between height, arm length and SEP parameters. We recorded Erb potential at Epi-Epc electrode, N11 potential at C5-Fpz electrode, N13 potential at C5-AC electrode, N20 potential at Pc-Fz electrode, N18 potential at Pi-Nc electrode, P9 potential at AC-Nc electrode, P11 potential at Fz-Epc electrode, P13 potential at Pi-Nc electrode, P14 potential at Pc-ear electrode, P22 potential at Pc-Fz electrode. Except N18, all potentials have statistical significant correlations between body height. N9, N11, N20, P22, P9, P11, P13, P14 potentials have statistical significant correlations between arm length. İnteronset and interpeak latencies showed no statistical significance with body weight, height, arm length, age, (age-20)2. By using cephalic referance electrodes better results were obtained as cervical and cortical potentials. Noncephalic referance electrodes should be used for subcortical potentials.