Üsküdar ilçesi’nin (İstanbul) kentsel ekolojik özellikleri

Abstract

Canlıların birbirleriyle ve çevreleriyle ilişkilerini anlamaya çalışan bilim adamları, yıllarca çalışmalarını, insan uygarlıklarından çok uzaklarda, kimi zaman ıssız bir adada, kimi zaman da tropik yağmur ormanlarında yapmıştır. Halbuki kentler, ekolojik çeşitlilik açısından, eş büyüklükteki bir kırsal alan kadar zengin olabilmektedir. Günümüzde Dünya nüfusunun yarısı kentlerde yaşamaktadır. Böylece çevre sorunlarının büyük bir kısmı kentlere taşınmıştır. Bununla birlikte kentlerde, doğal yaşam ortamlarının korunması ve sürdürülmesi, kentliye yaşanılabilir olmasının yanında dinlenip zevk alabileceği bir ortam oluşturulması, ancak kentsel ekolojinin ilke ve değerlerinin planlamaya girmesiyle mümkün olabilmektedir. Üsküdar İlçesi'nin (İstanbul) Kentsel Ekolojik Özellikleri adlı çalışmada, İstanbul'un en yeşil semtlerinden biri olan Üsküdar ilçesinin , plansız kentleşme sonuçları ve alınabilecek önlemleri ortaya konmuştur. Ayrıca Üsküdar ilçesinin dahilinde bulunan kentsel habitat çeşitleri belirlenmiş, bu habitatlarda yaşayan yerli ve yabancı bitki türlerinin bir envanteri çıkarılmıştır. Üsküdar ilçesinin bitki türü envanteri çıkarılırken, öncelikle vejetasyon mevsiminde, ilçedeki değişik habitatlarda dolaşılarak bitki örnekleri toplanmış, toplanan örnekler herbaryum tekniklerine uygun kurutulmuş ve teşhis edilmiştir. Çalışmada, Üsküdar ilçesinde toplam 418 bitki türü saptanmıştır. Bunların 223'ü doğal, 195'i egzotik bitkilerdir. En çok yerli bitki türü bulunan familya Fabaceae' dir. En çok egzotik bitki türü bulunan familya ise Rosaceae' dir. Çalışmanın son bölümü olarak, öncelikle İstanbul'da daha sonra da bütün kentlerde ekolojik çalışmaların yaygınlaştırılmasının gerekliliği vurgulanmıştır. Mayıs, 2004 Pelin MUTLU

THE URBAN ECOLOGICAL CHARACTERISTICS OF ÜSKÜDAR (İSTANBUL) DISTRICT For years, the scientists who have been trying to understand the relationship of living things with each other and their environments have done research far away from civilization, sometimes on a deserted island or sametimes in tropical rainforests. On the other hand, from the point of ecological diversity, an urban area can be as much rich as arural area of the same size. Today, because half of the world's population live in urban areas, most of the ecological problems have become more common in cities. Nevertheless, in cities, preserving and maintaining natural habitats, providing a place not only to live but also to enjoy and to relax is only possible by including the principles and concepts of urban ecology in planning. The research study titled THE URBAN ECOLOGICAL CHARACTERISTICS OF ÜSKÜDAR ( one of the greenest districts of İstanbul) DISTRICT contains the out comes of unplanned urbanization and possible preventive measures to be taken. Moreover, different kinds of urban habitat within the district of Üsküdar have been defined and an inventorial study containing local and foreign regetation has been enclosed. For this plant inventory of Üsküdar district, all the greenery in the area has been explored and plant samples have been collected. Later, these samples have been dried and labeled according to harberium procedure. In this study, within the district of Üsküdar, a total of 418 types of plants have been discovered, whereas 223 of them are natural, 195 are exotic. The most found kind of local plant family is Fabaceae, where as the most found kind of exotic plant family is Rosaceae. In the last part of the study, the necessity of having ecological studies become widespread in urban areas, initrally in İstanbul and later in other places has been emphasized.