Yeni yönetim yaklaşımlarında iş dizaynı

Abstract

Buhar makinesinin icadıyla başlayan ve Sanayi Devrimi olarak nitelendirilen süreçle birlikte toplumlar tarıma dayalı olmaktan çıkarak, sanayi toplumu özelliğini kazanmaya başlamışlardır. Bu geçişte, iş olgusunun insan hayatına yerleşmesini takiben iş dizaynı kavramı ortaya çıkmış ve çeşitli yönlerden incelenmeye başlanmıştır. İş dizaynı tekniklerinin amacı, işlerin yapısını değiştirerek çalışma hayatının niteliğini geliştirmek ve dolayısıyla hem çalışanları daha tatminli, daha başarılı hale getirmek hem de örgütün sıhhatini artırarak daha etkili ve verimli olmasını sağlamaktır. İş dizaynı teknikleri, kişi ve grup gibi örgütün insan ilişkileri yönünü veya örgütün diğer alt sistemlerini odak noktası olarak alan, sistemin yapısı ile fiziki ve teknik çevresini değiştirmeye yönelik müdahale teknikleridir. Tezimizin teorik bölümünde, işletmelerde çıktıya önem veren zaman etüdü, hareket etüdü, teşvikli ücret sistemleri ve iş standartlarından başlayıp, motivasyon teorisi ile temellenen, ergonomi bilimine uzanan ve nihayet günümüz yönetim anlayışları ışığı altındaki iş dizaynını ayrıntıları ile görmek, bu doğrultuda işlemek ve ayrıca iş dizaynının işletmeler için taşıdığı önemi ve tarihsel süreç içerisinde iş yaşamında insan faktörünün ne derece önem kazandığını göstermek amaçlanmıştır. Aynı zamanda yeni yönetim yaklaşımlarında ve uygulamalarında iş dizaynı kavramının aldığı son şekil, iş dizaynı kavramının ve başarılı bir şekilde uygulanmasının önemini işaret edilmiş, gerekli hassasiyet sağlanmadığında oluşabilecek sorunları açıklanmış ve nihayetinde bahsedilen tüm bu unsurları bir potada eritmeyi sağlayacak bir model önerisi yapılmıştır. Tezin araştırma kısmında Omco-İstanbul Kalıp Sanayi A.Ş' de uygulanmış olan iş dizaynı çalışmaları ile ilgili araştırma yapılmış, bu çalışmalarda uygulanan işlemlerle ilgili raporlar ve sağlanan verim artışları ile ilgili tablolar sunulmuştur.