Toksik Liderlik Ölçeğinin Geliştirilmesi

Abstract

Toksik liderliği oluşturan özellikler bazı liderlik türlerinin negatif yönlerinin toplamı şeklindedir. Bu liderlik türünün özellikleri narsist liderlik, karizmatik liderlik ve otoriter liderlik gibi yapıları içeren çok boyutlu bir yapıdadır. Toksik karakterli okul yöneticileri hem kurumlarına, hem çalışanlarına hem de ülke geleceğine zarar vermektedirler. Bu nedenle bu tip yöneticilerin tespiti, eğitimin iyileştirilmesi yolculuğunda önemli bir basamaktır. Bu araştırmanın amacı da öğretmen algısına göre toksik liderlik ölçeğini geliştirmektir. 43 maddelik 5'li likert tipinde toksik liderlik deneme formu 206 öğretmene uygulanmıştır. Yapılan açımlayıcı faktör analizi ve güvenirlik testleri sonucunda 4 alt boyutlu, toplamda 30 maddelik bir ölçek geliştirilmiştir. Ölçeğin birinci alt boyutunun faktör yükleri .87-.60 arasında, ikinci boyutunun faktör yükleri .85-.47 arasında, üçüncü alt boyutunun faktör yükleri .78-.50 arasında ve dördüncü alt boyutunun faktör yükleri ise .87-.71 arasında değiştiği görülmüştür. Daha sonra da veriler yeniden toplanmış ve 334 kişi üzerinden Lisrel programı ile doğrulayıcı faktör analizine tabi tutulmuştur. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda elde edilen modelin uygun değerler verdiği ve toksik liderlik ölçeğinin uygulamaya yönelik güvenilir ve geçerli bir ölçme aracı olduğu sonucuna varılmıştırLiterature on leadership shows that characteristics of toxic Leadership include negative aspects of other leadership types. These characteristics include that of narcissistic, charismatic and authoritarian leadership styles. That is, toxic leadership consists of multi-dimensional structure. School administrators who manifest the characteristics of toxic leadership have a negative impact on institutions, employees and the prospect of the country. Therefore, identifying toxic leaders plays an important role in deepening the understanding of the leadership and elements that affect organizational structure. The purpose of this study is to develop the scale of toxic leadership according to the teachers' perceptions. A 43- item likert type trial form was administered to 206 teachers. An exploratory factor analysis and reliability tests revealed four sub-dimensions and a 30-item scale was developed. First subdimension of scale's factor loadings ranged between .87-.60, second sub-dimension of scale's factor loadings ranged between .85-.47, third sub-dimension of scale's factor loadings ranged between .78-.50 and fourth sub-dimension of scale's factor loadings ranged between .87-.71. A confirmatory factor analysis was undertaken using the LISREL program. Sample comprises 334 subjects. Model which was obtained from results of confirmatory factor analysis produced appropriate values. It can be concluded that toxic leadership scale is a reliable and valid measurement tool