Oral Cerrahi İşlemlerde Uygulanan Lokal Hemostatik ajanların Doku İyileşmesi Üzerine Etkilerinin İncelenmesi

Abstract

AMAÇ: Oral cerrahi girişimler sonrası kanama komplikasyonlarını kontrol altına almak için ticari olarak mevcut pek çok hemostatik ajan kullanılmaktadır. Bu çalışmada üç farklı lokal hemostatik ajanın doku iyileşmesi üzerindeki etkileri histolojik, sitolojik ve biyokimyasal olarak değerlendirildi. METOD: Çalışmaya yarı gömük üçüncü molar diş çekimi yapılan ve çalışma kriterlerine uyan 41 hasta dahil edildi. İşlem sonrası kullanılan hemostatik ajana göre hastalar; oral cerrahi sonrası herhangi bir ajan kullanılmayan grup 1 (kontrol, n=10); ile sırasıyla gelatin, kollajen ve kitozan esaslı lokal hemostatik ajan kullanan grup 2 (n=11), grup 3 (n=10), grup 4 (n=10) olarak dört gruba ayrıldı. Cerrahi işlem sırasında ve 8. günde diş eti dokusundan örnekler alındı. Dokulardan alınan 5 µm kalınlığındaki kesitler, Masson’un üçlü boyası uygulanması sonrasında ışık mikroskopik düzeyde incelendi. Doku harabiyeti vazokonjesyon, lökosit infiltrasyonu ve kollajen lif yapısı kriterleri açısından değerlendirildi. Sitolojik inceleme için dokulardan alınan sürüntü örnekleri May-Grünward- Giemsa ile boyandı. Biyokimyasal inceleme için doku örneklerinde total protein, glutatyon, lipid peroksidasyonu, kollajen miktarı ve tromboplastik aktivite sırasıyla Lowry, Ellman, Yagi ve Lopez-de Leon & Rojkind metodlarına göre tayin edildi. BULGULAR: Çalışmamızda kullanılan lokal hemostatik ajanların klinik etkinlikleri yeterli bulunmuş olup kitozan esaslı lokal hemostatik ajanın diğerlerine kıyasla doku iyileşmesini biyokimyasal, sitolojik ve histolojik açıdan daha olumlu yönde etkilediği saptanmıştır. Anahtar kelimeler: Hemostatik ajanlar, diş eti, lipid peroksidasyon, tromboplastik aktivite, kollajen