Karadeniz Bölgeselciliğinde Doğu-Batı Mücadelesi

Abstract

İki büyük savaş sonrasında uluslararası politika gündeminde belirmeye başlayan, Soğuk Savaş döneminde görünürlüğü ve etkinliği artan bölgeselleşme hareketleri, 1990’lar ile birlikte önemli bir siyasi konu olmuştur. Bu anlayışın oturmasında Kıta Avrupası’nda gerçekleşen ve Avrupa Birliği olarak somutlaşan ekonomik entegrasyon girişimi kritik bir rol oynamıştır. Artan bu bölgeselcilik siyasaları ile dönemsel olarak kesişen Karadeniz’deki, özellikle Slav kökenli alanlar olmak üzere, yönetsel boşluk ve uzantısı olarak oluşan politik mücadele bölgeye yönelik daha geniş ölçekli nüfuz mücadelelerini de beraberinde getirmiştir. Bu doğrultuda bu coğrafyaya yönelik Batı’dan ABD ve Avrupa Birliği, Doğu’dan ise Rusya ve Çin bölgeselcilik ile ilintili politikalar izlemektedir. Bu çalışmada ABD’nin NATO ve Avrupa Birliği’nin doğu açılımı Batı’nın, Rusya’nın Avrasya Ekonomik Birliği ve diğer girişimleri ile, Çin’in Kuşak ve Yol Projesi Doğu’nun nüfuz araçları olarak ele alınacak olup, Karadeniz bölgesine yönelik bu oluşumların izledikleri politikalar ortaya koyulmaya çalışılacaktır. Anahtar Kelimeler: Bölgeselcilik, Karadeniz Bölgeselciliği, AB, ABD, Rusya, Çin.