Sinemada ‘’öteki’’

Abstract

Popüler sinemanın temsil görenekleriyle egemen kurumları ve geleneksel değerleri meşrulaştırmak ve ideoloji aşılamak yönünde bir işlevi vardır. Ötekilik kavramını birçok yollardan, birçok düzeylerde kuramlaştırabiliriz. Öteki’yi inceleyebilmemiz için gereken en etkin aracı psikoanalitik kuram sağlar. Bu kavramın psikanalitik yönden önemi ve anlamı şuradadır: Bu kavram yalnızca kültürün ve kişinin tümüyle dışında kalan şeyleri değil kişinin içinde bastırılan, ama asla yok edilemeyen ve yadsınıp dışlanarak kişinin dışında bir şeymiş gibi nefret edilip lanetlenmesine olanak tanınan şeyleri de temsil eder. Kültürümüz içinde rastladığımız biçimleriyle Öteki’ne verilebilecek bazı örnekler: En basit anlamda başka insanlar. Başka kültürler. Pek çok klasik western filmleri Kızılderilileri yalnızca vahşi değil aynı zamanda birer şeytan olarak algılamıştır. Alternatif ideolojiler ve politik sistemler. 1950’lerde yaygın olan ve uzaylıların dünyamıza inmesini konu edinen bilim-kurgu filmleri komünizm korkusuyla, komünist tehdidiyle bağlantılıdır. İşçi Sınıfı. Whale’in Frankenstein’ında olduğu gibi, pek çok bilim-kurgu ve korku filminde işçi figürü canavar olarak temsil edilmiştir. Cinsel normlardan sapmalar. Özellikle homoseksüellik ve lezbiyenlik. 1970’lerin lezbiyen vampir filmlerinin kullandığı pek çok figür lezbiyenlikle ilişkilidir. Çocuk. Çocuklar korku sinemasında belirgin bir şekilde yaratık ya da yaratığın temsilcisi olarak gösterilmiştir. Rosemary’nin Bebeği, Döl ve Tanrıdan Gelen en ilginç örneklerdendir. Kadın. Kültürümüz içinde kadın tam anlamıyla erkek egemenliği ve kontrolü altındadır. Kadının özerkliği ya da özgürlüğü yadsınır. Kadın, erkeğin Ötekisi olarak tanımlanır. Popüler sinema kadını Öteki olarak algılar.

Popular cinema operates to legitimate dominant institutions and traditional values and that its representational conventions help instill ideology. The concept of Otherness can be theorized in many ways and on many levels. It is psychoanalytic theory that has provided the most effective means of examining the concept of the Other. Its psychoanalytic significance resides in the fact that it functions not simply as something external to the culture or to the self, but also as what is repressed (but never destroyed) in the self and projected outwards in order to be hated and disowned. Some versions of the figure of the Other as it operates within our culture: Quite simply, other people. Other Cultures. Many classical westerns perceived Indians not merely as savage but, literrally as devils. The Proletariat. As many scient-fiction and horror movies like Whale’s Frankenstein represented proletarians as monsters. Alternative ideologies or political systems. The Fifties science-fiction cycle of invasion movies is generally regarded as being concerned with the Communist threat. Deviations from sexual norms. Notably homosexuality and lesbianism. 1970’s lesbian vampire films use many of the stereotypes that have been attached to lesbianism. Child. Children have figured prominently in horror films as the monster or its medium. The most interesting examples are: Rosemary’s Baby, Brood, The Godsend. Woman. The dominant images of women in our culture are entirely male-created and male-controlled. Woman’s autonomy and independence are denied. Woman is defined as Other to a male norm. Popular cinema perceived woman as the Other.