Sözleşme ihlalinde bir hukuki çare olarak cezalandırıcı tazminat: Kanada hukuku örneği

Abstract

Kıta Avrupası hukuk çevresinde, sözleşmeyi ihlal eden veya haksız fiilde bulunan kişinin sorumlu tutulacağı tazminatın karşı tarafa vermiş olduğu zararı aşmaması esastır. Cezalandırıcı tazminatın ne sözleşme hukukunda ne haksız fiil hukukunda yeri bulunmaktadır. Anglo-Amerikan hukuk çevresinde ise bazı haksız fiiller karşısında cezalandırıcı tazminata hükmedilmesi istisnaen mümkün olsa dahi, cezalandırıcı tazminatın sözleşme hukukundan genel olarak dışlandığı söylenebilir. Sözleşmeyi ihlal eden borçlu karşısında alacaklı, ancak zararını telafi edecek kadar tazminat talep edebilecektir; zararı aşacak mahiyette bir cezalandırıcı tazminat talep etmesi mümkün değildir. Bu itibarla Kanada hukuku, hem Kıta Avrupası hukuk çevresinden hem de mensubu olduğu Anglo-Amerikan hukuk çevresinden ayrışan ilginç bir örnek teşkil etmektedir. Zira Kanada Yüksek Mahkemesinin 1989 tarihli Vorvis v. Insurance Corp. of British Columbia ve 2002 tarihli Whiten v. Pilot Insurance Co. kararları vasıtasıyla, cezalandırıcı tazminat kavramının uygulama alanı sözleşme hukukunu da kapsayacak şekilde genişletilmiştir. Çalışmamız Kanada hukukundaki bu gelişimi ve mevcut uygulamayı, cezalandırıcı tazminat miktarının belirlenmesine ilişkin esaslara özel bir ağırlık vermek suretiyle incelemektedir.

The civil law jurisdictions hold the defendant having breached a contract or inflicted a tort liable only to the extent of the loss suffered by the other party. Punitive damages are recognized as a legal remedy in neither tort nor contract law. Under the common law jurisdictions, on the other hand, punitive damages are exceptionally allowed for torts; yet, they are still generally excluded from the contract law. While the contract is breached, the obligee shall claim the compensation of the loss suffered; any claims of punitive damages for an amount exceeding the loss are not allowed. In that regard, Canadian law is distinguished from other common law jurisdictions and sets an interesting example worth to examine. Following a process marked by two cases of Canadian Supreme Court, namely Vorvis v. Insurance Corp. of British Columbia dated 1989 and Whiten v. Pilot Insurance Co. dated 2002, it became possible to claim punitive damages for breaches of contract. This article examines the shift Canadian law went through regarding punitive damages with a special emphasis on how to determine the quantum of punitive damages.