Celal Bayar’ın ‘’Ben de yazdım’’ adlı hatıratının analitik tahlili

Abstract

In I wrote too (Ben de Yazdım) Celal Bayar aimed to give information about National figth, The National Assembly, the first period of the new Rebuplic, Atatürk and his revolutions. He also gave information about İttihat ve Terakki Cemiyeti (Committee of Union and Progress) from its establishment in 1906 until Erzurum Congress in 1999 covering the period of thirteen years. Unlike other memoirs Celal Bayar's memoirs contain very different evaluations covering very significant are for the history of Turkish politics. The memoirs let us Celal Bayar's position and role in the National Fight and the history of Turkish politics. In I wrote too (Ben de Yazdım) Celal Bayar often resort to cite from other sources rather using his own recounts. The memoirs contain very subjective evaluations of events and ironies so that researchers who want to make use of the memoirs should be very careful.

Ben de Yazdım da Millî Mücadeleyi, Büyük Millet Meclisi'ni ve hükümetini, Cumhuriyet'in ilk devirlerini, Atatürk'ü ve devrimlerini bütün yönleriyle anlatmayı hedefleyen Bayar; eserinde, 1906 İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin kuruluşundan, 1919 Erzurum Kongresi'ne kadar, yaklaşık on üç yıllık bir dönemin, belli başlı olaylarını ele almıştır. Türk siyasi tarihi açısından önemli bir döneme tekabül eden bu zaman diliminin anlatıldığı hatıratta literatürdeki bilgilerden farklı bir bilgiye rastlamıyoruz Ancak bu dönemde yazılmış olan hatıratlardan nitelik bakımından farklı olması bizi Celal Bayar'ın hatıratının farklılığını ortaya koymaya ve dönem içerisindeki yerini sorgulamaya götürmüştür. Bayar'ın eserinin Milli Mücadeleye olan katkısı ve hatıratı yazış amacı üzerinde durulmuştur. Celal Bayar, döneminin hatırat yazarlarından farklı olarak olayları daha ziyade ikinci ağızdan anlatmaktadır. Bununla birlikte milli mücadeledeki rolünü ön plana çıkarma gayretindedir. Hatıratın sübjektif değerlendirmeler içermesi akademik araştırmalarda kullan ılırken ihtiyatlı yaklaşılmasını gerektirmektedir.