Said Nursi ve siyasi düşünceleri

Abstract

SAİD NURSÎ VE SİYASÎ DÜŞÜNCELERİ İslam Mezhepleri Tarihi literatüründe İslam coğrafyasındaki dini gruplaşma ve zümreleşme hareketlerini ifade etmek için “mezhep” veya “fırka” terimleri kullanılmıştır. Günümüzde çağdaş din akımları olarak isimlendirilen bu dini gruplardan biri olan “Nurculuk” veya “Risale-i Nur Hareketi”nin kurucusu ve lideri Said Nursi, XX. yüzyılda coğrafyamıza damgasını vurmuş önemli bir mütefekkirdir. Sevenleri sevmeyenleri, onun izinde olduklarını iddia eden çok sayıdaki takipçileri, en önemlisi de günümüzde etkinliğini devam ettiren fikirleri ile bilimsel çerçevede pek çok araştırmaya konu olan Said Nursi, taraftarları kadar muhaliflerinin de çokluğu nedeniyle yaşadığı dönemde olduğu gibi bugün de tartışmaların odağı olmaktan kurtulamamıştır. Said Nursi, Osmanlı devletinin son döneminde “İslamcılık” veya “İttihad-ı İslam” düşüncesinin temsilcilerinden biri olarak siyasetin içinde aktif olarak bulunduktan sonra Cumhuriyet döneminde söylemlerini sosyo-politik alandan, teolojik ve felsefi alana kaydırmış ve bu dönemde siyaset felsefesini “şeytandan ve siyasetten Allah’a sığınırım” şeklinde açıklamıştır. Nursi’nin siyaset karşısındaki bu değişken tutumu ve siyasi kurumlara bakışı, günümüzde pek çok müntesibi bulunan bir hareketin lideri olması dolayısıyla ayrı bir önemi haizdir. Bu noktadan hareketle Nursi’nin siyasi düşüncelerini ve siyasi kurumlarla ilişkilerini hayatı ve eserlerini baz alarak ele aldığımız bu çalışmamızın, akademik camiaya faydalı olmasını umuyoruz.

SAİD NURSÎ AND POLITICAL OPINIONS In History of Islamic Sects literature “Sect” or “faction” terms are used to describe the religious grouping and denominational movements in Islam geography. Said Nursi the founder and leader of “Nurculuk” or “Risale-i Nur Movement” which is considered to be one of the contemporary religious movements was an important thinker lived in our region in the 20th century. Said Nursi who has been subject to many scientific investigation with supporters, opposed, millions of followers, and most importantly still living ideas, has never get rid of the center of many arguments while he was living and now because of the huge numbers of supporters and opposed. After being in the active politics in the last period of Ottoman Empire as an representative of “İslamcılık” or “İttihad-ı İslam” ideas, Said Nursi has transferred his ideas from “socio-political area to teleological and philosophical areas after the declaration of Republic and he has declared his political philosophy as “I shelter in God from devil and politics”. Nursi’s this different manner against politics and political bodies are also important since he is the leader of a movement, which has currently millions of supporters. From this point, we hope that this scientific research which is based on the political ideas, relations with political bodies, life and works of Nursi will be useful for academia.