Öğretim teknolojisi olarak pencereleme (windowing) sistemlerinin kullanılışı

Abstract

Bu çalışmanın amacı bilgisayar ve öğretim teknolojisi olarak değerlendirilen pencereleme (windowing) sistemlerinin tanıtımını sağlamak ve bu paralelde gelişen bilgisayar teknolojisi ile adı geçen sistemlerinin eğitim amaçlı etkinliğinin artırılmasına yönelik yorumları ele almaktır. Pencereler; birçok sanal görüntü içine fiziksel görüntü alanı ayıran, bir görsel görüntünün dikdörtgen biçimindeki alanlarıdır (Marcus, 1992). Pencereler, bilgisayar ekranında aynı ya da farklı zamanlarda, data ya da aksiyonları, benzer ya da farklı uygulamaları, bu uygulamalarda benzer ya da farklı dosyaları ve bunların da değişik görüntülerini gösteriyor olabilirler. Pencereleme sistemleri; hareket edebilme, ölçülerin ayarlanabilmesi, bilgiler arası transfer ve çeşitli pencerelerin ya da uygulamaların yönetimi gibi kullanıcı yararına tipik mekanizmaları içerirler (Shneiderman, 1992). Kullanıcıların ekrandaki her türlü materyallerle daha kolay etkileşimini sağlarlar. Pencereleme sistemleri ve pencerelerin kullanıldığı uygulamaların faydalarını şöyle sıralayabiliriz: Sınırlı olan görüntü alanının kullanımını en iyi şekilde değerlendirir. Kullanıcılar ekranda bir çalışma gerçekleştirirken aynı anda çeşitli kaynakları kullanabilirler. Kullanıcılara, aynı anda ekranda bulunan görüntülerden ilgilerine göre biriyle etkileşme imkanı sağlarlar. Fare aksiyonlarında, her türlü pencerenin, farklı etkileşim türleri için bir görsel ve metinsel bağlam vermesinden dolayı, kullanıcıların daha kolay anlaması için farklı bağlamlar içinde farklı aksiyonlar amaçlanabilir. Kullanıcıların zor ve karışık komutlar yerine kolayca seçip işaretleyerek komut verebilecekleri görsel ortamlar oluşturulabilir. Pencereleme tekniklerinin temel bileşenleri; pencereler, menüler, kontroller ve kontrol panelleri, diyalog kutuları, imleçler (kursörler) dir. Bu çalışmada adı geçen bu bileşenler hakkında temel bilgiler sunulacak ve bu bağlamda bir öğretim teknolojisi olarak değerlendirilen pencereleme sistemlerinin etkinliğinin artırılması veriler eşliğinde tartışılacaktır.