Bilişim toplumunda temel gelişmeler ve sorunlar bilişim toplumu sürecinde Türkiye’de durum saptamasına ilişkin bir araştırma

Abstract

Bilişim ve iletişim teknolojilerinde son yıllarda kaydedilen gelişme, toplumların yapısını her yönüyle etkilemeye başlamıştır. Gelişmiş ülkeler, geri kalmış veya az gelişmiş ülkelerden artık kol gücüne dayanan işgücü transferi değil, bilgi işçileri transfer etmeye başlamışlardır. Bu da yeni bir üretim biçiminin hakimiyetinin başladığını ve dolayısıyla yeni bir toplum yapısının eşiğinde olunduğununda güçlü bir habercisidir. Yeni bir toplum yapısının ortaya çıkışı, tarihin de çok kere bize gösterdiği gibi sancılı olur. Savunucuları kadar, karşıtları da olur. Büyük değişimler mecut olanı yıkıp, yerine yeni olanı dayatır. Bilişim Toplumu'na geçiş sürecinin de kolay olmayacağı söylenebilir. Zira sözkonusu olan bir toplumsal yapının hem fiziksel hem e zihinsel değişimidir. Gelenekselleşmiş değer yargılarının, ahlaki normların geçerliliğini yitirecek olması, yüzyılları bulan bir zaman diliminde bu ölçütlere göre varlığını ortaya koyan kesimlerde güçlü itirazlar doğurabilir. Bu itirazlar siyasal bir söylem olarak da ifadesini bulup, farklı tutum ve davranıştaki birçok kesimi ortak bir noktada buluşturabilir. Bilişim toplumuna doğru giderken, mevcut yapıdan kaynaklanan problemler ve bunların neticesinde geleceğe yeteri kadar yatırım yapamamanın da ayrıca getirdiği sorunlar vardır. Bilişim toplumuna ilişkin genel olarak, teknik, ekonomik, siyasal, sosyo-kültürel ve eğitim alanlarında yapısal sorunlar bulunmaktadır. Ve bu sorunların çözümü sadece ulusal önlemlerle mümkün değildir. Bilakis yeni teknolojiler, ekonomik ve siyasal sınırları kaldırarak evrensel bir yapının somutlaşmasına neden olmuştur. O halde problemler de , çözümleri de evresel niteliklidir. Bu çalışmada, öncelikle bilişim toplumunun hammadesi olan bilgi kavramı üzerinde durulmuş ardından insanlığın geçirmiş olduğu toplumsal evreler irdelenerek bilişim kavramı ve bilişim toplumunun açıklamasına geçilmiştir. Bilişim toplumunun dünyada ve Türkiye'deki bazı temel sorunlarına değinildikten sonra, geleceğe dair tasarımlara yer verilmiştir. Son bölümde, Türkiye'ye dair yapılan bir araştırmaya yer verilmiştir. Bu araştırmada ortaya çıkan en önemli bulgu, insanlar bilişim teknolojilerine destek veriyorlar ancak uygulamalar konusunda tereddütleri bulunuyor. Özellike internet üzerinden alışverişe güvenli bakmamaktadılar. Araştırmaya katılan insanlar, internetin denetim altına alınmasına da karşı çıkarak, son zamanlarda bu konuda yoğunlaşan tartışmalar için de önemli bir veri ortaya koymuşlardır. The last developments in informatics and communication technologies begin to affect the structure of communities from all aspects of it. At this time developed countries are transfering more sophisticated work force instead of ordinary workers from developing and undeveloped countries. At this modern time this kind of developments and changes are signing a new structure community and a different production style. Every new structure of community has many difficulties to established. There are defenders and opponents of this new development at the same time. It should be accepted all big changes are difficult and also maybe cause violence in history. However , it is impossible to prevent the development. The history is proving this fact. The information community has some problems which can be classified as technic, economic, politic, social, cultural and educational. In this areas there are some structural problems and also the lack of investments for future is an important problem. Actually, the solutions of these problems are not possible just with national measures. On the contrary the new technologies got rid of the economic and politic borders. So a global structure became concrete. Therefore, the problems and its solutions are global. At this research I focus on the information concept which could be raw material of informatics community. Then I have studied each historical and social ages and tried to explain informatics community. I first showed some main problems of informatics community and then future conception and imagining. Finally, studying on Turkey showed us there are some worries about implementations of informatics technologies and although most of people are supporting of it. People especially doubt on the e-commerce and also dont accept to be removed of borders by informatics technologies.