Çalışanların kişilik özellikleri ile müzakerecilik yetenekleri arasındaki ilişkinin analizi: Sigortacılık ve lojistik sektörlerinde bir araştırma

Abstract

Günümüzün örgütsel yasamında önemli bir yer tutan çatısma çözümü yaklasımlarından olan “müzakerecilik” ile çalısanların “kisilik özell ikleri” arasındaki iliski konusunda kesin ve genel sonuçlara ulasılamadığı ve benzer çalısmaların farklı kültürlerde yinelenmesi ihtiyacı olduğu görülmektedir. Bu arastırmada, örgüt çalısanlarının kisilik özellikleri ile müzakerecilik yetenekleri arasındaki iliski belirlenmeye çalısılmıstır. Arastırmaya, dinamik ve emek yoğun yapılarından dolayı müzakerelerin yoğunlukla kullanıldığı sigorta ve lojistik sektöründen birer isletme seçilmis ve bu isletmelerde çalısanlar (n=184) dâhil edilmistir. Bu çalısmada ele alınan arastırma sorusu, “çalısanların kisilik özellikleri ile müzakerecilik yetenekleri arasında bir iliskinin olup-olmadığı”dır. Arastırmada, Costa ve McCrae (1992)’nin Bes Faktör Kisilik Envanteri ve Lewicki’nin kitabından esinlenerek olusturulan Kisisel Müzakerecilik Yeteneği Ölçeği kullanılmıstır. Arastırmada öncelikle katılımcıların cinsiyet, görev, eğitim durumları, yas ve kıdem gibi demografik özelliklerine iliskin frekanslar belirlenmistir. Daha sonra, kisilik ölçeği ve müzakerecilik yeteneği ölçeklerinin güvenilirlik ve faktör analizleri yapılmıstır. Ardından, ölçeklerin faktörleri ile cinsiyet, yas ve is deneyimi demografik değiskenleri arasındaki iliskiler tek tek analiz edilmistir. Tüm bu analizlerden sonra, kisilik özell ikleri ile müzakerecilik yeteneği arasındaki iliskinin tespit edilebilmesi için her iki ölçe karasında ait faktörler düzey inderegresyon analizi yapılmıstır. Arastırma bulguları kapsamında kisilik ölçeğinin tüm faktörlerinin müzakerelerde empati kurma, kisisel görüsleri sunma, müzakerelerde yaratıcılık, hazırlık ve özgüven, müzakerelerde rekabet ve güç kullanımı faktörleriyle doğrusal yönde iliskiye sahip olduğu görülmüstür. Buna ilaveten, aralarında anlamlı iliski bu lunamayan dısadönüklük faktörü hariç diğer kisilik faktörlerinin müzakerelerde risk alma ile dısadönüklülük ve uyumluluk faktörleri hariç diğer kisilik faktörlerinin de müzakerelerde açık fikirlilik ve ihtiyat ile doğrusal yönde iliskiye sahip olduğu görülmüstür. Sonuç olarak, kisilik özellikleri ile müzakerecilik yeteneği arasında çoğu alt faktörde doğrusal bir iliski olduğu ve çalısma kapsamındaki çalısanların kisi lik özelliklerinin, müzakerecilik yeteneğini etkilediği saptanmıstır.

The issues on the relationship between negotiation ski lls and personality traits seem not clear in the literature. Because of the need to investigate the issue in different cultures, the relationship between the negotiation and personality in Turkish business environment was studied in this research. This study has a sample of 184 employees from two different sectors (insurance and logistics). The research question of this study is “if there is a relationship between the negotiation skills and personality traits of the employ ees in private sector”. In this study , “The Big Five Personality Test” (Costa & McCrae, 1992) and “Negotiation Skills Inventory ” (Karnas, 1974) was used. In the first part of the study , participants’ frequencies on gender, position, educational status, age and experiences. In the second part of the study , reliability and validity tests of “The Big Five Personality Test” and “Negotiation Skills Inventory”’ was analy zed. After that, the relations between the sub factors of the two tests and demographic factors were analy zed separately . In the end, the relations between the sub factors of the two tests were analy zed by regression tests. Within the findings of the study , all sub-factors of the “Big Five Personality Test” indicated linear relationships with the “presenting ideas, creativity , preparation and self-confidence, competition, use of force” sub factors of the “Negotiation Skills Test”. In addition to this, all the personality sub factors except “extraversion” indicated a linear relationship with the “risk taking in negotiations” and all the personality sub factors except “extraversion and agreeableness” indicated a linear relationship with the “catholicity , watchfulness” factors. In the end, negotiation skills and personality traits showed linear relationship in many sub factors and it was seen that personality traits affect negotiation skills as well.