Yetişkin hiperaktivite ölçeğinin (Adult ADD/ ADHD DSM IV-Based diagnostic screening and rating scale) : standardizasyon, dilsel eşdeğerlilik, geçerlilik, güvenirlik ve norm çalışması

Abstract

Önceleri sadece çocuklarda görüldüğü zannedilen Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğunun (DEHB) yetişkinlik döneminde de devam ettiği tespit edilmiştir. Yetişkinlik DEHB nun DEHB olarak adlandırılabilmesi için DEHB belirtilerinin ve semptomlarının 7 yaşından önce başlaması gerekmekte ve dikkat eksikliği, aşırı hareketlilik ve impulsivitenin olması gerekmektedir. Tam mekanizması bilinmemesine rağmen bir takım nörokimyasal ve gelişimsel bozukluklar görülmüştür. DEHB insanların eğitim, sosyal ve iş hayatlarını olumsuz yönde etkilemektedir. Bu araştırmanın amacı, Prof. Dr. Atilla Turgay tarafından geliştirilen Erişkin Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Ölçeğinin (Adult ADD/ ADHD DSM IV- Based Diagnostic Screening and Rating Scale) Türkiye koşullarına uygun dilsel eşdeğerlilik, geçerlik, güvenirlik ve norm çalışmasını gerçekleştirmektir. Araştırmada Erişkin Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Ölçeğinin güvenirlik çalışması için, her bir alt ölçek için, aritmetik orta, standart sapma değerleri, test tekrar test sonuçları, iç tutarlılık katsayıları ve madde analizi işlenleri; geçerlilik çalışmaları için ise kapsam geçerliliği, yapı ve kriter geçerliliği hesaplamaları yapılmıştır. Tüm bu istatiksel işlemlerde SPSS paket kullanılmış ve istatiksel sınamada anlamlılık düzeyi en az 0,05 olarak kabul edilmiştir. 0.01 düzeyinde anlmalı çıkan sonuçlar da tablolarda ayrıca belirtilmiştir. Araştırma sonucu elde edilen bulgular, Erişkin Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Ölçeğinin alt ölçeklerinin güvenilir ve geçerli olduğunu göstermiştir.

ADHD, once thought to exist only in children, is now recognized as continuning into adulthood in many people. İn order to be labeled as such, signs and symptoms must begin before age 7 and are primarily charecterized by inattention, hyperactivitiy and impulsiviness. Altough the exact mechanism is unknown, a number of associated neurochemical and structural abnormalites have been observed. This disorder can negatively affect the educational, social and occupational lives of those who suffer from these symptoms. The purpose of this research is to realize the transliteral equilivalence, eliability , validity and norm studies of Adult ADD/ ADHD DSM IV- Based Diagnostic Screening and Rating Scale Which developed by Prof.Dr.med. Atilla Turgay in USA. To ensure the reliability studies of the Adult ADD/ ADHD DSM IV- Based Diagnostic Screening and Rating Scale, arithmetic mean, standart deviation , inner coherence coefficiency and item analyses were calculated. To ensure the validity studies of the rest , scope, structure and criterion validity were calculated. SPSS pack was used for all those statistical processes testing. The results which were meaningful at 0,01 level were also specified in the tables. The findindg of the resrearch showed that of the Adult ADD/ ADHD DSM IV- Based Diagnostic Screening and Rating Scale are reliable and valid.