Publication: AKP döneminde Türkiye'nin İran'ın nükleer programına tepkisi (2001-günümüz)
Abstract
Bu çalışma, Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) dönemi boyunca Türkiye'nin İran’ın nükleer programına karşı verdiği tepkileri ve bu bağlamda Kapsamlı Ortak Eylem Planı’nın (JCPOA) Türk dış politikası üzerindeki etkilerini analiz etmektedir. İran'ın nükleer lgesel istikrar ve uluslararası güvenlik açısından önemli bir mesele olarak Türkiye’nin dış politikasında merkezi bir yer tutmuştur. AKP’nin yönetiminde Türkiye, İran’ın nükleer konusundaki gerginlikleri azaltmak ve diplomatik çözümler üretmek amacıyla arabuluculuk rolü üstlenmiştir. Çalışmada, Türk liderlerin İran’ın nükleer programına ilişkin algıları ve söylemleri, Konstrüktivizm bir çerçevede ele alınmıştır. Bu çerçevede “Dikkat Yoğunluğu,” “İmaj” ve “Tematik/ Konu Boyutları” kavramları kullanılarak 41 akademik makale nitel içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Araştırmanın bulguları, Türkiye’nin İran’ın nükleer programına yönelik politikasının stratejik boyutlar arasında bir dengeye dayandığını ortaya koymaktadır. Türkiye, bir yandan İran’ın barışçıl nükleer enerji hakkını savunurken, diğer yandan nükleer silahlanma riskine karşı uluslararası toplumla iş birliği yapmıştır.Çalışma, JCPOA’nın Türkiye-İran ilişkilerini güçlendirme potansiyeline dikkat çekerken, aynı zamanda anlaşmanın bölgesel dengeler üzerindeki etkilerini değerlendirmektedir. Bu bağlamda, Türkiye’nin arabulucu rolü ve diplomatik çözüm arayışları, hem Batı ile hem de İran ile dengeli ilişkiler kurma stratejisinin bir parçası olarak öne çıkmaktadır. Bu tez, İran-Türkiye ilişkilerinde nükleer meselelerin algısal boyutlarını anlamaya yönelik yeni bir perspektif sunmaktadır.
This study analyzes Turkey's responses to Iran’s nuclear program during the Justice and Development Party (AKP) era and examines the impact of the Joint Comprehensive Plan of Action (JCPOA) on Turkish foreign policy. Iran's nuclear program has occupied a central place in Turkey’s foreign policy as a critical issue for regional stability and international security. Under AKP leadership, Turkey assumed a mediating role to reduce tensions surrounding Iran’s nuclear program and promote diplomatic solutions. The study adopts a constructivist framework to analyze Turkish leaders’ perceptions and discourses regarding Iran’s nuclear program. Using the concepts of “Attention Intensity,” “Image,” and “Thematic/ Issue Dimensions,” the research applies qualitative content analysis to 41 academic papers. The findings reveal that Turkey’s policy toward Iran’s nuclear program is rooted in a balanced strategic pragmatism. While supporting Iran's right to peaceful nuclear energy, Turkey has cooperated with the international community to mitigate the risks of nuclear proliferation. The research highlights the potential of the JCPOA to strengthen Turkey-Iran relations while also assessing its implications for regional dynamics. In this context, Turkey's mediating role and commitment to diplomatic solutions emerge as key components of its strategy to maintain balanced relations with both the West and Iran. This thesis provides a fresh perspective and perceptual dimensions of nuclear issues in Turkey-Iran relations.
This study analyzes Turkey's responses to Iran’s nuclear program during the Justice and Development Party (AKP) era and examines the impact of the Joint Comprehensive Plan of Action (JCPOA) on Turkish foreign policy. Iran's nuclear program has occupied a central place in Turkey’s foreign policy as a critical issue for regional stability and international security. Under AKP leadership, Turkey assumed a mediating role to reduce tensions surrounding Iran’s nuclear program and promote diplomatic solutions. The study adopts a constructivist framework to analyze Turkish leaders’ perceptions and discourses regarding Iran’s nuclear program. Using the concepts of “Attention Intensity,” “Image,” and “Thematic/ Issue Dimensions,” the research applies qualitative content analysis to 41 academic papers. The findings reveal that Turkey’s policy toward Iran’s nuclear program is rooted in a balanced strategic pragmatism. While supporting Iran's right to peaceful nuclear energy, Turkey has cooperated with the international community to mitigate the risks of nuclear proliferation. The research highlights the potential of the JCPOA to strengthen Turkey-Iran relations while also assessing its implications for regional dynamics. In this context, Turkey's mediating role and commitment to diplomatic solutions emerge as key components of its strategy to maintain balanced relations with both the West and Iran. This thesis provides a fresh perspective and perceptual dimensions of nuclear issues in Turkey-Iran relations.