Mevduat garanti sisteminin etkinliği : Türkiye ve Kırgızistan uygulamaları

Abstract

MEVDUAT GARANTİ SİSTEMİNİN ETKİNLİĞİ : TÜRKİYE VE KIRGIZİSTAN UYGULAMALARI Her gün gelişen ve karmaşıklaşan finansal sektörün içerisinde bankacılık sisteminin önemi son zamanlarda daha da artmıştır. Bunun yanı sıra, hem krizlere neden olan etkenlerin çeşitleri hem de etkileme genişliği önemli ölçüde artış göstermektedir. Bu nedenle bankacılık sistemine olan güvenin sağlanması, krizlere karşı daha etkin önlemlerin alınması gerekliliği yeni müesseseleri teşvik ettirmiştir. Bu açıdan, bankalara olan güveninin artırmasında en iyi uygulama mevduat garanti sistemidir. Son mali kriz sırasında bu sisteminin uygulamaları daha da çoğalmıştır. Ancak mevduat garantisinin iyi düşünülerek etkin ve verimli bir şekilde uygulanmadığı zaman bunun yan etkileri ortaya çıkmaktadır. Zira kötü ve yetersiz olarak yönetilen mevduat garanti sistemi, piyasa disiplini ve rekabet koşullarını bozucu yan etkilere sahip olup, bütün bankacılık sektörü etkileyebilmektedir. Çözüm olarak, sisteminin etkinliğini desteklemek için ülke otoriteleri diğer güvenlik ağları ile koordinasyon, güçlü yasal çerçevesi, denetim ve gözetim mekanizmaları ve şeffaflık gibi kavramlar dikkate alınmalıdır. Bu bağlamda, çalışmanın amacı; mevduat garanti sisteminin gerekliliğini savunmak ve mevduat garanti sisteminin etkinliğini zayıflatmakta olan olumsuz taraflarını açıklayarak çözüm önlemlerini sunmak; Kırgızistan için Türkiye ve dünya örneklerini vererek etkin uygulama öneriler getirilmiştir. Bu çalışmada, ilk önce mevduat sigorta sisteminin kavramsal ve teorik çerçevesi verilmiştir. Daha sonraki bölümlerde, sisteminin tarihçesi, özellikleri, olumlu tarafları, yan etkileri ve bunların çözüm önerileri, Kırgızistan mevduat koruma kurumunun faaliyetleri ile ilgili konular ele alınmaktadır. Mevduat garantisinin büyük tehlikesi olan ahlaki riski önlemek için bir takım çözüm önerilerini bir araya getirilmeye da çalışılmıştır. Ayrıca, yeni Kırgız mevduat koruma sistemini geliştirmek için öneriler sunmak amacıyla Türkiye’de uygulanan mevduat sigorta sistemi örnek olarak alınmış ve karşılaştırılması yapılmıştır. Mevduat, katılım fonu, mevduat sigortacılığı, mevduat korumasının etkinliği, ahlaki risk, riske dayalı prim, Kırgızistan mevduatı koruma sistemi, temel prensipler.