Yaratıcı endüstriler ve katılımcı kültür bağlamında Hatsune Miku

Abstract

Neoliberal politikalar, dijital teknolojiler ve küreselleşme, kültürü yeniden şekillendirerek inovasyon, fikri mülkiyet ve dijital katılıma öncelik veren yaratıcı endüstrilerin ortaya çıkmasına neden olmuştur. Geleneksel kültür endüstrisi modellerinden evrilen bu endüstriler, kitlesel tüketimden esnek, duygusal ve dijital emekle desteklenen ağa bağlı üretime geçişi işaret etmiştir. Bu değişim, bireylerin içerik üretimi ve dağıtımına aktif olarak katkıda bulunduğu katılımcı kültürün yükselişiyle paralellik göstermiştir. 1990'lardan bu yana dijital ağlar, üretici ve tüketici arasındaki çizgiyi bulanıklaştırarak üreten tüketici ve hayran emeğini teşvik etmiştir. Bu bağlamda, müzik endüstrisi dijitalleşme, bağımsız üretimin mümkün kılınması ve vokal sentez teknolojileri aracılığıyla sanal idollerin ortaya çıkarılmasıyla dönüşüme uğramıştır. Bu gelişmeler müzikte yaratıcılığı, emeği ve mülkiyeti yeniden tanımlamıştır. Bu çalışma, bu dönüşümleri, katılımcı hayran kültürüyle şekillenen sanal bir idol olan Hatsune Miku üzerinden, sistematik bir literatür taraması kullanarak hayran üretimine ve yaratıcı ekonominin dinamiklerine odaklanarak incelemektedir.

Neoliberal policies, digital technologies, and globalization have reshaped culture, giving rise to creative industries that prioritize innovation, intellectual property, and digital participation. Evolving from traditional cultural industry models, these industries have signaled a shift from mass consumption to networked production supported by flexible, emotional, and digital labor. This transformation has paralleled the rise of participatory culture, where individuals actively contribute to content production and distribution. Since the 1990s, digital networks have blurred the line between producer and consumer, encouraging consumer-producer and fan labor. In this context, the music industry has undergone a transformation through digitalization, the enabling of independent production, and the emergence of virtual idols through vocal synthesis technologies. These developments have redefined creativity, labor, and ownership in music. This study examines these transformations through a systematic literature review, focusing on fan production and the dynamics of the creative economy, using Hatsune Miku, a virtual idol shaped by participatory fan culture.